تحلیل سبک‌شناسی متون منثور عرفانی سده های چهارم تا ششم بر مبنای صفات الهی (مطالعۀ موردی: اللّمع فی تصوف، کشفالمحجوب، و روح الارواح فی شرح اسماء الملک الفتاح)

زمینه و هدف: بحث پیرامون صفات الهی یکی از مباحث بسیار اساسی و کلیدی است که ریشه در قرآن مجید و سخنان اولیا دارد و از آغاز شکل گیری عرفان اسلامی در اندیشه های بسیاری از عارفان و واصلان نمود و تجلّی تام ‌و تمام یافته است. در عرفان شناخت صفات الهی و آنچه پیرامون توحید و خداشناسی از طریق توجّه به این صفات مطرح میگردد در پردازش افکار عرفانی بزرگان عرفان و تصوف حائز اهمیّت است. هدف اصلی این جستار بررسی و تحلیل دیدگاه عارفان در چند اثر از امهات آثار نثر عرفانی سده های چهارم تا ششم هجری درخصوص صفات الهی میباشد. روش مطالعه: روش تحقیق در این بررسی بصورت توصیفی-تحلیلی بر مبنای مطالعات کتابخانه ای و شیوۀ سندکاوی است. جامعۀ آماری این جستار، امهات متون نثر عرفانی از سده های چهارم تا ششم شامل اللّمع فی تصوف از ابونصر سرّاج، کشف‌المحجوب هجویری و روح‌الارواح فی شرح اسماء الملک الفتاح از سمعانی میباشد. یافته ها: یافته های پژوهش حاکی از آن است که به لحاظ اندیشگانی، از آنجا که نویسندگان مذکور شناخت صفات الهی را موجب شناخت بهتر پروردگار میدانند و بمدد آن طی طریق عرفان و رسیدن به حقایق وجودی را امکانپذیر میشمارند، بصورت گسترده ای به بررسی صفات خداوند در آثار خویش پرداخته اند. نتیجه گیری: در آثاری چون اللّمع فی تصوف، کشف‌المحجوب، و روح‌الارواح فی شرح اسماء الملک الفتاح کاربرد صفات الهی با وجود توجّه نویسندگان به اشتراکات بسیار، در برخی جنبه های کلامی و عقیدتی سبب بروز تفاوتهایی شده است که بصورت نسبتاً تاثیرگذاری در مشرب عرفانی نویسندگان منعکس گردیده است.