ساختار زبانی کنایات نظامی گنجوی در منظومۀ هفت پیکر

زمینه و هدف: هفت پیکر چهارمین منظومه از پنج گنج نظامی، داستان شادخواریهای بهرام گور و قصه گوییهای بانوانی از هفت اقلیم برای اوست. در این پژوهش متن منظومه با هدف نشان دادن ساختار زبانی کنایات بررسی میشود. روش مطالعه: این پژوهش از نوع نظری بر اساس منابع کتابخانه ای و به شیوۀ توصیفی- تحلیلی است. جامعۀ آماری مورد مطالعه منظومۀ هفت پیکر به تصحیح حسن وحید دستگردی است. برای انجام این پژوهش 280 نمونه کنایه از منظومه موردنظر استخراج شده و ساختار زبانی آنها از منظر روساخت مورد بررسی قرار گرفته و برای پرهیز از تکرار نمونه ها، برای هریک از دسته بندیهای موردنظر به ذکر یک نمونه اکتفا شده است. یافته ها: در هفت پیکر بین گستردن کلام در محتوا، فرم و شیوه های زبانی و بلاغی ارتباط تنگاتنگی وجود دارد و متن از این منظر بسیار یکدست و یکپارچه است و در این زمینه نمیتوان به زیاده روی شاعر در گستردن کلام اشاره کرد اما ایجاز و کوتاهی جمله در بیان کنایات هم آنچنان که در آثار غزلسرایانی چون حافظ وجود دارد بچشم نمیخورد. نتیجه گیری: از نظر ساختار جملات کنایی، تقریباً بیشتر کنایه ها در این اثر بترتیب بصورت فعل مرکب، جمله، فعل پیشوندی یا فعل مرکب پیشوندی و درنهایت اسم و صفت مرکب است. ساختار دستوری کنایات این منظومه هم بصورت عبارتهای فعلی، فعل مرکب، فعل پیشوندی، مرکب پیشوندی، گروه اسنادی، صفت مرکب و اسم مرکب است.

the linguistic structure of ganjavi's nezami allusions in the haft peykar

background and objectives: haft peykar is the fourth poem of the five nezami treasures, the story of bahram gour's joys and the stories of womenfrom seven climates. in this research, the text of the poem is examined with theaim of showing the linguistic structure of allusions.methodology: this research is of theoretical type based on library resourcesand descriptive-analytical method. the statistical population of the study is haftpeykar poem edited by hassan vahid dastgerdi. for this research, ٢٨٠ samplesof irony have been extracted from the system and their linguistic structure hasbeen examined from the perspective of superstructure. and to avoidduplication of samples, it is enough to mention one sample for each of thecategories. and to avoid duplication of samples, it is enough to mention onesample for each of the categoriesfindings: in the haft peykar, there is a close connection between the spreadof words in content, form and linguistic and rhetorical methods. and the text isvery integrated in this regard and in this context, we cannot mention the poet'sexcess in spreading words but the shortness of the sentence in expressing theallusions is not as evident in the works of lyricists such as hafez.conclusion: in terms of the structure of metaphorical sentences, almost allthe allusions in this work are in the form of compound verbs, sentences, prefixverbs or prefix compound verbs, and finally compound nouns and adjectives,respectively. the grammatical structure of the allusions of this system is in the form of present expressions, compound verb, prefix verb, compound prefix, master group, compound adjective and compound noun.