بررسی و تحلیل لایۀ توصیف در مفاخره ها و رجزخوانی های گرشاسب نامه و بانوگشسب نامه؛ براساس نظریه تحلیل گفتمان انتقادی نورمن فرکلاف

زمینه و هدف: گرشاسب نامه از اسدی و بانوگشسب نامه از شاعری نامعلوم را باید از آثار مهم حماسی در زبان فارسی به شمار آورد. اگرچه رویکرد غالب در این دو اثر، حماسی است، انعکاس مولفه های عاطفه محور که با مبانی ادبیات غنایی پیوند دارد، بخوبی برجسته شده است. رجزخوانی و مفاخره ازجمله مصداق های مولفه های غنایی است که پهلوان برای تامین اغراض گوناگون خود مورد استفاده قرار می دهد. هدف از تحقیق حاضر آن است که با کاربست مبانی نظریه تحلیل گفتمان انتقادی فرکلاف، سطح توصیف در این رجزها و مفاخره ها را بازنمایی کند تا ابعاد گوناگون این حربه های نظامی کاویده شود. سوال اصلی تحقیق این است که تفاخر و رجزخوانی در آثار مذکور چه تاثیری در بازنمایی گفتمان «قدرت» دارد و این مقوله در چه مولفه های گفتمانی نمود پیدا کرده است؟ روش مطالعه: این تحقیق با استناد به منابع کتابخانه ای و روش توصیفی تحلیلی انجام شده است. یافته ها: کلمه ها در مفاخره ها و رجزها برای راه اندازی جنگ روانی از سوی پهلوانان به کار برده میشوند. همچنین کلمات در آثار مذکور، رویکرد «شبان و بره» را در گفتمان های طرح شده از سوی شخصیت ها نشان می دهند. در ارتباط با شخصیت ها، پهلوانان با تشریح مجموعه ای از کنش ها و نیز تاکید بر توانایی های جسمانی خود، شکاف موجود میان رجزخوان با فرد مقابل را در بالاترین حد ممکن نشان می دهند. در سطح همنشینی، باهم آیی شبکه های کلمات در عبارات و جمله های متعدد، بسط دهندۀ هژمونی قدرت است. ضمیرها در این منظومه ها، در بازتاب دادن سلسله مراتب حاکم بر مناسبات بینافردی و اجتماعی نقش داشته اند. وجه فعل ها در رجزها و مفاخره ها غالباً اخباری است که این امر بیانگر قطعیت مسائل مطرح شده است. همچنین اقتدارگرایی یکی از پیام های مهمی است که با تحلیل فعل ها به دست می‌آید. نتیجه گیری: تحلیل رجزها و مفاخره ها در آثار مذکور در سطح توصیف، نشان از تقابل سازی آگاهانه از سوی سراینده ها در معرفی شخصیت ها دارد. همچنین غیریت سازی میان گفتمان های طرفین بخوبی دیده می شود.

investigating and analyzing the layer of description in the boasting and arrogance of garshasbnameh and banoogoshasbnameh; based on norman fairclough's theory of critical discourse analysis

background and objectives: asadi's garshasbnameh and banoogoshasbnameh should be considered as important epic works in persian language. although the dominant approach in these two works is epic, the reflection of emotional components that are linked to the basics of lyrical literature is well highlighted.singing and boasting are among the examples of lyrical components that pahlavan uses to meet his various goals. the purpose of the present research is that by applying the theoretical foundations of fairclough's critical discourse analysis, the level of description in these brags and boasts has been represented in order to explore the various dimensions of these military tactics. the main question of the research is, what is the effect of boasting and boasting in the mentioned works in the representation of the discourse of power and in what discourse components has this category appeared?methodology: this research was done based on library sources and descriptiveanalytical method.findings: words are used in brags and jokes to start a psychological war by the wrestlers. also, the words in the mentioned works show the approach of shepherdand lamb in the discourses proposed by the characters. in connection with the characters, by describing a series of actions and emphasizing their physical abilities, the wrestlers show the gap between the singer and the other person as high as possible. at the level of association, the commonality of word networks in multiple phrases and sentences is an extension of power hegemony. pronouns in thesesystems have played a role in reflecting the hierarchy governing interpersonal and social relations. the form of the verbs in boasting and arrogance is often news, which indicates the certainty of the issues raised. also, authoritarianism is one of the important messages obtained by analyzing verbs.conclusion: the analysis of idioms and boasting in the mentioned works at the level of description shows a conscious confrontation by the singers in introducing the characters. also, alienation between the discourses of the parties is clearly seen.