تحلیل گفتمان هویت زنان جنگاور در شاهنامه مبتنی بر نظریۀ فرکلاف (مطالعۀ موردی: گردآفرید و گردیه)

زمینه و هدف: شاهنامه صرفاً یک متن ادبی حماسی نیست، بلکه مجموعه ای یکپارچه از اجزا و عناصر درونی و بیرونی است که در آن زنان و مردان نقش ایفا میکنند. حضور اندک زنان در این اثر، مطالعات ژرفتر راجع به نقش ایشان در شاهنامه را ضروری کرده است. تحلیل گفتمانهای شاهنامه یکی از راههای آگاهی از تاثیر حضور زنان در این حماسه است که با استفاده از روشهایی چون تحلیل گفتمان انتقادی میسر میشود. بدین‌وسیله میتوان به نقش زنان در حماسه ها پی برد و جریان حوادث را با نگاهی جدید، کاوید. از این ‌رو این مقاله بدنبال تحلیل گفتمان هویت در میان زنان جنگاور شاهنامه است. روش مطالعه: چارچوب این پژوهش براساس تحلیل گفتمان انتقادی فرکلاف استوار است. براساس این الگو، متن در سه لایه توصیف، تفسیر و تبیین تحلیل شده است. دو شخصیت گردآفرید و گردیه نیز بعنوان نمونۀ موردی انتخاب شده اند. یافته ها: گفتمان هویت زنان جنگاور شاهنامه در لایۀ اول مبتنی بر برتری ایرانیان و تفکیک خودی و بیگانه شکل میگیرد. در لایۀ دوم پیروی از سنتها و کهن‌الگوها گفتمان هویت ایشان را شکل میدهد و در لایۀ سوم انتخاب میان اجزای هویت‌ساز در شخصیتها است که داستان را پیش میبرد. نتیجه گیری: فراز و فرود داستان گردیه در شاهنامه باعث شده است که چهار بُعد «نقش»، «خود و دیگری»، «سنتها» و «کهن‌الگوها» دچار تغییراتی نسبت به دیگر زنان شاهنامه شود که این موضوع درمورد گردآفرید وجود ندارد.

discourse analysis of the identity of warrior women in the shahnameh based on farklaf's theory (a case study: gordafrid and gordiyeh)

background and objectives: the shahnameh is not just an epic literary text, but an integrated set of internal and external elements in which men and women play a role. the low presence of women in this work; deeper studies about his role in shahnameh have become necessary. analyzing the discourses of the shahnameh is one of the ways to know the impact of the presence of women in this saga; which is possible by using methods like critical discourse analysis. in this way, you can understand the role of women in the epics and explore the events morf a new perspective. therefore, this article seeks to analyze the discourse of identity among the female warriors of shahnameh.methodology: the framework of this research is based on the critical discourse analysis of fairclough. according to this pattern, the text has been analyzed in three layers: description, interpretation, and explanation. two characters, gord dmorfa and gordieh, have also been chosen as case examples.findings: in the first layer, the discourse of the identity of women warriors in shahnameh is formed based on the superiority of iranians and the distinction between insider and outsider. in the second layer, following traditions and archetypes shapes their identity discourse, and in the third layer, it is the choice among the identity-building components in the characters that from the story forward.conclusion: the ups and downs of sroafmog story in the shahnameh erom caused the four dimensions of role, self and other, tradition and archetypes to eerahm compared to other women in the shahnameh, which do not exist in the case of gordafrid.