سبک‌شناسی کتاب مشی و مشیانه

زمینه و هدف: محمد علی یکی از نویسندگان توانمند و صاحب سبک در ادبیات معاصر فارسی است و بررسی آثار وی با دیدگاه سبک‌شناسی حائز اهمیت میباشد. هدف این مقاله بررسی ویژگیهای سبکی داستان «مشی و مشیانه» در سه سطح فکری، زبانی و ادبی به همراه مثالهایی از این داستان است. روش مطالعه: این پژوهش به شیوه توصیفی-تحلیلی با ذکر نمونه هایی منطبق با مولفه های سبک‌شناسانه انجام شده است. همچنین استفاده از منابع کتابخانه ای برای تبیین مبانی نظری پیش چشم بوده است. یافته ها: محمد علی با انتشار کتاب مشی و مشیانه شیوه نوینی در عرصه رمان‌نویسی پایه گذاری کرده است. وی توانسته با تلفیق زبان محاوره و نثر رمان و با تکیه بر منابع دینی، اسطوره ای و تاریخی، سبک منحصربفردی خلق کند. شعرسرایی محمد علی در قسمتهایی از داستان ضمن نشان دادن توانایی نویسنده، به زیبایی اثر افزوده است. مهمترین شاخصه ادبی این نویسنده بکارگیری صناعات بدیعی بویژه تشبیه است که عمدتاً دارای وجه شبه های حسی و تحقیقی میباشد. نتیجه گیری: نویسنده ضمن اهمیت دادن به جایگاه زنان، داستان را از زبان آنان روایت میکند. پایبندی به اخلاق و رفتار، خواب، رویا، عشق، تبین مفهوم اسطوره بخصوص اساطیر ایرانی از مهمترین ویژگیهای فکری این اثر است. بهره گیری از لغات عربی و عدم تبعیت در ساختار نحوی جملات، سطح زبانی اثر را رونق بخشیده است. نویسنده سعی کرده است کلمات و مفردات و ساختارهای ادبی کهن را به شیوه ای دلنشین بکار برد. محمد علی صنایع لفظی و معنوی را به موازات هم در آثار داستانیش بویژه «مشی و مشیانه» بکار گرفته است.