بررسی و مقایسۀ اندیشه و مفاهیم سلوکی نجم الدین کبری و نجم الدین رازی

هدف و زمینه: مفاهیم عرفانی و سلوکی در میان سلسله های مختلف وجوه اشتراک و افتراق بسیاری دارند. نوع اندیشه و نگاه خاص عرفا به معرفت، ویژگیهای شیخ، صفات مرید، شرایط خلوت، ذکر و اهمیت آن، مشاهده و سماع، باعث بوجود آمدن سلسله های گوناگون شده است. در این تحقیق معارف اشاره شده بصورت مقایسه ای بین استاد و شاگرد، نجم الدین کبری و نجم الدین رازی، با توجه به آثار آنها مورد بررسی قرار گرفته است و اعتقاداتی چون صاحب امر «کُن» و اسم اعظم بودن ولی، آداب مریدی و ارتداد مرید، و بی‌ارزش بودن خلوت بدون ذکر، مشاهدات و رنگها و دلایل مشاهده، سماع و دلایل آن در این تحقیق بررسی شده اند. روش مطالعه: این تحقیق به روش توصیفی- تحلیلی و استفاده از مطالعات کتابخانه ای و اسنادی انجام گرفته است و محدوده و جامعۀ مورد مطالعه فوائح الجمال، آداب الصوفیه، السایر الحایر، و اصول العشره از نجم الدین کبری و مرصادالعباد، منارات السائرین، و مرموزات اسدی از نجم الدین رازی است. یافته ها: نظرات نجم الدین کبری بعلت وجود آثار بسیار موجز و ساده و مخاطب عام داشتن مورد بیمهری قرار گرفته و در سیر تفکر عرفان قبل از ابن عربی و معارف ابن عربی جای خالی آن دیده میشود. نظریات نجم کبری دارای غور قابل توجهی است که در میان حکایتها پنهان مانده است. نتیجه گیری: آنچه نجم الدین کبری در مباحث عرفانی و سلوکی بیان میکند بسیار پراکنده است و با جستار دقیق و کنار هم قرار دادن مطالب، میتوان به بدیع و عمیق بودن اندیشۀ وی پی برد. افکار و اندیشه های نجم رازی اشتراکات بسیاری با نجم کبری دارد اما آنجا که پای مباحث خانقاهی بمیان می‌آید و یا در مباحث جنجالی خارج از فهم عوام، نجم رازی را سخنی نیست.

a study and comparison of najmuddin kobra and najmuddin razi's behavioral ideas and concepts

background and objectives: mystical and seleucid concepts have manycommonalities and differences between different dynasties. the specific typeof thought and view of mystics on knowledge, the characteristics of the sheikh,the attributes of the disciple, the conditions of solitude, its mention andimportance, observation and hearing have caused the emergence of variousdynasties. this study has compared the above topics in the works of najmuddinkobra and najmuddin razi in order to understand the depth of thought of thefounder of kabruyeh.methodology: this research has been done by descriptive-analytical methodand using library and documentary studies. al-din is a secret.findings: najmuddin kobra's views are considered to be very concise andsimple in spite of their very detailed works. najmuddin kobra's thought has notbeen paid much attention and najm kobra's works have considerable insightthat has been hidden.conclusion: what najmuddin kobra expresses in mystical and seleuciddiscussions is scattered and by putting it together, we can realize the noveltyand depth of najmuddin kobra's thought and najmuddin razi has manysimilarities with najm kobra, but where monastic issues arise or in controversial issues beyond the public understanding, najm razi is not mentioned and his thought is simplified