معرفی سعیدا نقشبند یزدی به همراه بررسی سبک شناسانۀ اشعار وی

زمینه و هدف: سبک به معنای روش خاصی است که نویسنده یا شاعر برای تبیین اندیشه ها و عواطف خود بکار میگیرد و دانش سبک شناسی یک اثر را از نظر انتخاب واژه ها و الفاظ، قواعد دستوری، بکارگیری فنون و آرایه های ادبی، اندیشه، جهان بینی و دیدگاههای آفرینندۀ آن مطالعه میکند. مقالۀ حاضر به معرفی سعید نقشبند یزدی، شاعر عارف قرن یازدهم و ویژگیهای سبک شناسانۀ شعری او میپردازد. روش مطالعه: این پژوهش با شیوۀ توصیفی-تحلیلی انجام شده که با روش اسنادی و کتابخانه ای در محدودۀ مطالعاتی متن تصحیح شدۀ دیوان اشعار سعیدا نقشبند یزدی، به گردآوری اطلاعات پرداخته و کوشیده ضمن معرفی شاعر ویژگیهای سبکی اشعار او را مشخص کند. یافته ها: سعید نقشبند متخلص به سعیدا از شاعران قرن یازدهم هجری است که سال تولد و وفاتش بر کسی روشن نیست. نگارنده که دیوان اشعار وی را تصحیح کرده با پاسخ به این پرسشها که سعیدای نقشبند کیست؟ اشعار او چه ویژگیها و برجستگیهایی دارد؟ و در سطح زبانی، ادبی و فکری کدام شیوۀ سبکی را برای شعر خود برگزیده است؟ روشن میکند شاعر یزدی الاصل در زمان شاه سلیمان صفوی (1077- 1105ه.ق.) ترک دیار کرده و در اصفهان سکونت گزیده است. سعیدا پیرو مذهب ابوحنیفه و طریقت عرفانی نقشبندیه بوده و برای گذران زندگی نیز به نقشبندی و شَعربافی که از مشاغل آن زمان بوده اشتغال داشته است. سعیدا تفکرات عرفانی خود را در کسوت تصویرسازیهای بدیع و نازک خیالیهای دقیق حاصل از آرایه های بدیعی در دیوان اشعار خویش منعکس کرده است. دیوان او که جمعاً 4815بیت دارد، عمدتاً در قالب غزل سروده شده است. نتیجه گیری: سعیدا از شاعران شایستۀ دورۀ صفوی است که با بکارگیری زبان کهن و گاه محاوره، ترکیب سازیهای بدیع، تصویرسازیهای زیبا، استفادۀ ویژه از تشبیه ، تمثیل، شخصیت بخشیهای استعاری، تلمیح، تضاد و تناسب، انواع ایهام، عشق، عرفان و اخلاق را با شکایت از ریا و تزویر و روزگار درهم آمیخته و شعر بزرگانی چون حافظ را فرا یاد میآورد.