قابلیتهای نمایشی شاهنامۀ فردوسی (با مطالعۀ موردی داستان بیژن و منیژه و سیاوش)

زمینه و هدف: قصه‏ها، افسانه‏ها و اسطوره‏های ادبیات کهن ایرانی، پشتوانۀ غنی ادبیات نمایشی بشمار میروند. شاهنامه به ‌لحاظ ابعاد زیبایی‌شناسانه و ویژگیهای ساختاری و زبانی، قابلیت و کارکردهای ارزشمندی در حوزۀ هنرهای نمایشی دارد. این اثر براحتی میتواند منبع الهام و بستر مهمی برای شکل‌گیری و تحول تئاتر ایرانی باشد. هدف این پژوهش بررسی دو داستان سیاوش، و بیژن و منیژه از شاهنامه و شناخت عمیقتر از ویژگیهای سبکی شاهنامه است که میتواند در تبدیل آن به اثری نمایشی موثر باشد. روش مطالعه: روش انجام این پژوهش توصیفی-تحلیلی و داده یابی آن کتابخانه ای است. یافته ها: شاهنامه یکی از برجسته‏ترین و زیباترین نمونه‏های ادبیات کلاسیک ایران و جهان است که با ارائۀ بهترین تصویرسازیها، مخاطب خویش را یاری کرده تا خود را در میانۀ داستان تصور ‏کند و با کنار هم قرار دادن ابیات، روند داستان را همچون فیلم و نمایشی بوضوح درک کند. نتیجه گیری: هر دو داستان سیاوش، و بیژن و منیژه دارای تمامی عناصر دراماتیک هستند و قابلیت صددرصد را برای تبدیل شدن به نمایشنامه یا فیلمنامه دارا هستند. در این دو داستان بلند شاهنامه، عناصر پیرنگ، شخصیت‌پردازی، گفت‌وگو، صحنه و مکان، اوج، پیچیدگی، کشمکش، بحران، و تعلیق بوضوح و هنرمندی هرچه تمامتر حضور دارند.