بررسی شیوههای مقابله با مشکلات در کتب تعلیمی قرن شش تا هشت (مطالعۀ موردی بوستان، گلستان، کلیله و دمنه، مثنوی) براساس نظریۀ روان شناختی فولکمن و لازاروس
|
|
|
|
|
|
|
|
نویسنده
|
دریکوند فاطمه ,گلشنی اکرم ,گلشنی فاطمه
|
|
منبع
|
سبك شناسي نظم و نثر فارسي (بهار ادب) - 1400 - دوره : 14 - شماره : 67 - صفحه:121 -139
|
|
چکیده
|
زمینه و هدف: در ادبیات تعلیمی فارسی، شیوههای خاص برخورد با مشکلات ازطریق تمثیل و حکایت و پند و اندرز به زبان شعر و نثر آورده شده است. موضوع و هدف این پژوهش تطبیق این راهکارها با یکی از نظریات روانشناسی مطرح عصر حاضر به نام تئوری مهارتهای مقابلهای است که توسط دو روانشناس آمریکایی، لازاروس و فولکمن در سال 1984 ارائه گردیده است و عمدتاً بر دو محور مسئلهمدار و هیجانمدار بنا شده است. روش مطالعه: روش پژوهش در این مقاله تحلیلی و توصیفی است و برای جمعآوری دادهها از منابع کتابخانهای استفاده شده است. یافتهها: شیوههای مقابله با فشارهای روانی و مشکلات در آثار ادبی گلستان، بوستان، کلیلهودمنه و مثنویمعنوی تا حد بسیار زیادی با شیوههای مقابلهای براساس نظریۀ روانشناختی فالکمن و لازاروس قابل انطباق است. نتیجهگیری: حاصل پژوهش بیانگر آن است که در کتب ذکرشده شیوۀ مقابله مسئلهمدار که مبتنی بر خردورزی و اقدام است، در مقایسه با شیوۀ هیجانمدار از بسامد بیشتری برخوردار است. در بوستان و گلستان سعدی، شیوۀ مقابلۀ هیجانمدار بیش از شیوۀ مقابلۀ مسئلهمدار بچشم میخورد. در کلیلهودمنه بیش از همه با شیوههای مقابلهای مسئلهمدار مثبت، موثر و کارآمد مواجه هستیم. در مثنوی نیز از شیوۀ مسئله مدار مثبت و از سبک مقابله ای هیجان مدار بشکل کمرنگ بهره گرفته شده است.
|
|
کلیدواژه
|
مقابله با مشکلات، سبک مقابله ای مسئله مدار و هیجان-مدار، نظریۀ فولکمن و لازاروس، بوستان و گلستان، کلیله و دمنه، مثنوی معنوی
|
|
آدرس
|
دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی, گروه زبان و ادبیات فارسی, ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی, گروه زبان و ادبیات فارسی, ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی, گروه زبان و ادبیات فارسی, ایران
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|