کارکرد تقابل های دو گانه در مثنوی مولوی

تقابلهای دوگانه یکی از رویکردهای شاعران و نویسندگان برای بیان اندیشه‌های و افکارشان است. در این رویکرد، براساس نظریه تقابلهای دوگانه، برای پی بردن به افکار، اندیشه‌ها و ایدئولوژی شاعران و نویسندگان که در این دوگانگیها نهفته‌است، باید آنها را کنار یکدیگر قرار داد و سپسبا مد نظر قرار دادن تفاوتها و شباهتها به معنای آنها پی برد. مثنوی مولانا یکی از آثار ادبی است که با بهره‌گیری از تقابلهای دوگانه، بسیاری از تفکّرات متافیزیکی و ماورائی در آن مطرح شده‌است. این پژوهش با رویکردی توصیفی-تحلیلی، مثنوی مولانا را بر اساس نظریه تقابلهای دوگانه کاویده‌است. یافته‌های پژوهش بیانگر آن است که مولانا با مطرح کردن تضادها و دوگانگی‌ها در مثنوی به صورت آشکار، تلاش میکند بارویارو کردن آنها، بین تقابلها ارتباط معنایی برقرار کند و یا به ارتباط معنایی جدید برسد. وی با رویارو کردن عقل و عشق، دنیا و آخرت، جسم و روح، صورت و معنا، پیر و سالک و . . . نظام فکری عرفانی خویش را بر تقابلهای دو تایی بنیان میکند و نشان میدهد این آموزه‌ها فراتر از اندیشه‌های حسی و مادی است.