بررسی روانشناسی رفتار قهرمانان در شاهنامه

شاهنامۀ فردوسی از بسیاری جهات اثری منحصر به فرد است و به سبک و سیاقی نوشته شده است که کمتر کتابی را میتوان با این اثر شگفت انگیز مقایسه کرد. این اثر عظیم نخستین کتاب داستانی است که در آن با دقت به عنصر شخصیت پرداخته شده است. با وجود نگارش این متن در در دوره های برونگرایی و کلی نگری، اشخاص داستانی شاهنامه با جزئیات روحی و درونی به خواننده معرفی میشوند و میتوان بازتاب عناصر فردیّت و روحیات انسانی را به صورت کاملاً مشخص و متمایزی در تمام شخصیّتها به ویژه قهرمانان داستان دریافت . فردوسی در توصیف شخصیّتهای مهّم شاهنامه به گونه ای به تصویرپردازی پرداخته است که با تحلیل روان شناسانه میتوان به لایه های پنهان روانی و شخصیّتی آنان دست یافت. این امر ناشی از نگاه دقیق و توجّه ویژۀ شاعر و یا داستان پردازان آن، به سرشت و روان آدمی است. اشراف و دقّت نظر به شخصیّتهای اثر و بیان عواطف، روحیات و رفتار اشخاص داستانی در اقوال، کردار و موقعیّتهای داستان، باعث شکوه بیشتر شاهنامه شده است.