شناسایی آفات و بیماری های دو گونه آویشن کوهی (thymus kotschyanus) و آویشن کرک‌آلود (thymus pubescens) در مراتع استان البرز

سرزمین پهناور ایران بدلیل تنوع آب و هوائی و موقعیت خاص جغرافیایی آن، به عنوان رویشگاه مناسب برای گونه‌های مختلف آویشن (thymus) شناخته می‌شود. آویشن گیاهی است که ارزش غذایی و دارویی فراوانی دارد و در میان گیاهان مرتعی جایگاه ویژه‌ای را به خود اختصاص داده است. لذا بررسی عوامل تهدید کننده حیات این گیاه از جایگاه مهمی برخوردار می‌باشد. دو گونه‌ آویشن شامل آویشن کوهی (t. kotschyanus; boiss. & hohen) و آویشن کرک‌آلود (t. pubescens; boiss. & kotschy ex čelak) رویشگاه قابل توجهی در مراتع استان البرز دارند. در این پژوهش آفات و بیماری‌های این دو گونه‌ در 14 ایستگاه مختلف در استان البرز بررسی گردید. جمع‌آوری نمونه‌ها در سه مقطع زمانی (اردیبهشت، تیر و شهریور) صورت گرفت و حشرات جمع‌آوری شده جهت شناسایی به آزمایشگاه منتقل شدند. نتایج بیانگر حضور شش نوع آفت روی گونه‌های آویشن بود. شته سبز آویشن (aphis serpylli) و گونه تریپس ((haplothrips reuteri از روی هر دو گونه‌ی آویشن جمع‌آوری شد. کنه تارعنکبوتی (tetranychus urticae)، گونه تریپس (aeolothrips mongolicus)، یک کنه از جنس bryobia، و گیاه انگلی سِس (cuscuta sp.) صرفا بر روی آویشن کوهی مشاهده شد. همچنین بیماری لکه‌برگی آلترناریای نیز روی برگ آویشن کوهی تشخیص و شناسایی گردید. کنه (baryobia sp.) برای نخستین بار از روی گیاه آویشن گزارش می-شود. نتایج این تحقیق می‌تواند مورد استفاده مدیران منطقه‌ای و ذی‌نفعان قرار گرفته و در حفاظت از گونه‌های جنسthymus در مراتع استان البرز کمک شایانی بنماید.

identification of pests and diseases of thymus kotschyanus and thymus pubescens in rangelands of alborz province

the vast land of iran, with its diverse climate and geographical location, is known as a suitable habitat for different types of thyme. thyme (thymus spp.), a plant of great nutritional and medicinal value, holds a special place among pasture plants. consequently, investigating the factors that threaten the survival of this plant is important. two species of thyme, t. kotschyanus (boiss. & hohen) and t. pubescens (boiss. & kotschy ex čelak) have significant habitats in the pastures of alborz province. in this research, pests and diseases of these two species were investigated in 14 different stations in alborz province. the samples were collected at three time points (may, july and september) and the collected insects were taken to the laboratory for identification. the results indicated the presence of six types of pests on thyme species: aphis serpylli, haplothrips reuteri, tetranychus urticae, aeolothrips mongolicus, a mite of the genus bryobia, and also cuscuta spp. as a parasitic plant. alternaria leaf spot was also detected on thyme leaves. the results of this research are reported for the first time it can be used by regional managers and stakeholders and help in the protection of thymus species in the rangelands of alborz province.