>
Fa   |   Ar   |   En
   تکامل و صیرورت نفس در پرتو تخلق به آموزه های اخلاقی با تکیه بر آرا صدرالمتالهین شیرازی  
   
نویسنده رضی زاده سید علی
منبع تاملات فلسفي - 1392 - دوره : 3 - شماره : 11 - صفحه:41 -79
چکیده    انگاره تاثیر «حکمت عملی و اخلاق» در تکامل نفس، علاوه بر اهمیت فوق العاده اش در نیل به «مرتبه فوق تجرد عقلی» در حکمت ملاصدرا، از ترابط میان این دو رهیافت نزد وی خبر می دهد. توجَه به اندیشه های فلسفی صدرالمتالهین شیرازی هم چون «جسمانیه الحدوث بودن نفس، حرکت جوهری، تشکیک مراتب نفس و اتحاد عاقل به معقول»، که نقطه عزیمت پژوهش حاضر و مدخل آن نیز بشمار می روند، تاثیر بسزایی در طرح، درک و چگونگی تجرد نفس از ماهیت و تجرد فوق عقلی آن دارد. در نظرگاه صدرا، التزام به حکمت عملی در کنار حکمت نظری، به منزله بال هایی برای عروج انسان تا مرتبه فوق تجرد هستند که وی را در مسیر قدس حقیقی و اتصال به عالم علوی همراهی نموده و او را کتاب علوی الهی می نمایند. از منظر ملاصدرا هر دو قسم حکمت دارای نتیجه واحدی هستند، بدین بیان که علی‌رغم برتری حکمت نظری بر حکمت عملی نزد وی، ملاصدرا غایت حکمت عملی را همان هدف از حکمت نظری، بلکه مکمل آن بر شمرده و آن را «سعادت انسان در دو عالم و تشبّه نفس به الله» معرفی می نماید. پس اگر سخن ملاصدرا مبنی بر تشبّه نفس به الله در جریان تهذیب اخلاقی دینی را با سخن دیگر وی مبنی بر اینکه «خداوند انسان را در ذات و صفات و افعال بر مثال خود آفریده است» - که این سخن مبتنی بر تشبّه ساختار وجودی انسان به حق متعال می-باشد - جمع نماییم، می توان بیان کرد که از نظر وی التزام نفس بر علوم و ادراکات اکتسابی و نیز تهذیب اخلاقی، مسبب ترقَی نفس به مرتبه فوق تجرد عقلی می‌گردد. واژگان کلیدی: فوق تجرد عقلی، اخلاق و حکمت عملی، استکمال و اشتداد، حرکت جوهری، تشکیک مراتب نفس، ملاصدرا.
کلیدواژه فوق تجرد عقلی ,اخلاق و حکمت عملی
آدرس شهید رجایی, کارشناس ارشد فلسفه وحکمت اسلامی, ایران
پست الکترونیکی sed.razi@yahoo.com
 
 

Copyright 2015
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved