عرفان عملی عین‌القضات همدانی و طرح موضوع اصالت اولیّة مذاهب

آنچه عین‌القضات را از دیگر عارفان زمان خود و حتی دورة پس از خود – متفاوت می کند، دیدگاه تاویلی او در آیات و احادیث و نوآوی های وی در مفاهیم عرفانی و آیین های مذهبی است. روش عین‌القضات در به کارگیری آیات قرآنی و احادیث اسلامی منحصربه فرد است؛ روشی که هنوز پس ازگذشت چند قرن می تواند برای متفکران این زمان، پیام های جدیدی به همراه داشته باشد. عرفان عین‌القضات اگرچه ریشه در آیات قرآن و احادیث پیامبران و اولیا دارد، اما از آن بوی کهنگی، زهد یا انحراف به مشام نمی رسد بلکه برعکس، عرفان او بسیار پویا و نو است. گویا این جوان نابغه بسیار پیش‌تر از زمان خود می زیسته است، افق های دورتری را می دیده و با انواع سردرگمی ها و بن بست های فکری و مذهبی متفکران آشنابوده است. این مقاله می کوشد تا پس از بررسی کوتاه مفاهیم عرفان و تصوف از نگاه متفکران گذشته و حال، به تحلیل اندیشة عین‌القضات درخصوص اصالت مذاهب بپردازد.

ayn al quzat's practical mysticism and the originalty of the religions

the basic differerent between ayn al quzat and the other mystics of his time and even after him, is his islamic hermeneutics and his innovations in mystical concepts and religious rituals. ayn al quzat's method is unique in using the qur'anic verses and islamic hadiths; a method that, after centuries, can be a good teacher for thinkers of the modern time. the mysticism of ayn al quzat, although is based on qur'anic verses and hadiths of the prophet and imams, it does not smell or deviate from them. on the contrary, his mysticism is very dynamic and new; it seems that this young genius mystic has lived much ahead of its time, and with types of confusion and intellectual and intellectual impass which has been familiar to thinkers. ayn al quzat has believed that the study of the science of the word is not permissible, except in a small amount, to confront those who try to deviate from religion. this article tries to study the mystical dimensions of the views of ayn al quzat' and their applicability. this research tries, as far as possible, stay away from the philosophical complexities