اسپینوزا و انقلاب متافیزیکیِ رهایی از تعالی

در این مقاله تلاش کرده‌ایم تا با تکیه بر نحله متفکران نواسپینوزایی معاصر، این ایده را مطرح کنیم که می‌توان اسپینوزا را یگانه پیشگام در واژگونی هژمونی متافیزیک غرب، نسبت به اخلافی همچون نیچه و هایدگر قلمداد کرد. این ادعا را در پرتو امکاناتی که فلسفه او پیش روی ما نهاده است و همچنین، انقلابی که در سنت متافیزیک رقم زده است، به میان آورده‌ایم. به یک معنا، او نجات‌بخش فلسفه بوده است و با طرح متافیزیکِ درون‌ماندگار، ادامه حیات فلسفه در مسیری جدید را ممکن کرده است. نقطه عزیمتمان را با اشاراتی کوتاه از تاثیر فلسفه او بر متفکراِن پس از خود و تضارب آرای ایشان آغاز می‏کنیم و در ادامه، از رهگذر بررسی برخی از مضامین فلسفه او در قالب سه‌گانه‌های متناظر، پرسش‌هایی را مطرح می‏کنیم که از دروازه متافیزیک درون‌ماندگار اسپینوزا سر بر می‌آورند و تلاش می‌کنیم نشان دهیم چرا و چگونه فلسفه او پس از گذر چند قرن، همچنان معاصر با زیست‌جهان ما جلوه می‌کند؛ فلسفه‌ای که پیوسته در حال نوزایی امکان‌هایی بدیع برای ساحت فلسفه است.

spinoza and the metaphysical revolution of liberation from transcendence

in this article, by relying on the ideas of neo-spinozist thinkers in the last half-century, we have tried to explain that spinoza can be considered the only pioneer philosopher in overturning the metaphysical hegemony, compared to others such as nietzsche and heidegger. we have made this claim in light of the possibilities that his philosophy has presented to us, as well as the revolution that has occurred in the metaphysical tradition. in a sense, he was the savior of philosophy, and with his immanence ontology, he provided a new possibility for philosophy to continue in a new direction. we start our point of departure with a brief reference to the influence of his philosophy on the thinkers after him and their conflicting opinions. in the following, by addressing some themes of his philosophy in the form of trilogies, we raise questions that arise from the gate of spinoza’s immanent metaphysics and try to show why and how his philosophy is still contemporary with our world after several centuries.