دلایل انفعال شهروندان در بحران های محیط زیستی و پیامدهای آن بر توسعه پایدار از منظر نخبگان دانشگاهی

این مقاله به بررسی دلایل انفعال شهروندان نسبت به مسائل محیط زیستی در ایران از منظر نخبگان دانشگاهی می‌پردازد. هدف تحقیق شناسایی و تحلیل شرایط علی، زمینه‌ای و مداخله‌گر تاثیرگذار بر عدم مشارکت فعال در سیاست‌های زیست‌محیطی و استخراج راهبردها در قبال این پدیده و پیامدهای آن بر توسعه پایدار است. روش تحقیق از نوع کیفی و با شیوه نمونه گیری نظری و مبتنی بر تحلیل داده‌های مصاحبه‌های عمیق با 24 نخبه دانشگاهی است که با استفاده از روش نظریه داده بنیاد با رویکرد اشتراوس و کوربین انجام شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که شرایط علی شامل مقولات عدم آگاهی عمومی، ضعف آموزه های مسئولیت‌پذیری، ضعف در سیاست‌گذاری‌ها، نارسایی در اجرای قوانین و عدم تعامل موثر میان دولت و جامعه مدنی است. شرایط زمینه‌ای شامل مقولات بی‌اعتمادی نهادی، تغییرات سریع اجتماعی - اقتصادی، فقدان ارتقاء دانش زیست‌محیطی و نابرابری‌های اجتماعی - اقتصادی است. عوامل مداخله‌گر شامل مقولاتی مانند دخالت‌های بین‌المللی، نقش رسانه‌ها در نگرش‌های زیست‌محیطی و تغییر تکنولوژی های زیست‌محیطی بود که نقش بسزایی در بی‌تفاوتی شهروندان دارند. همچنین نتایج نشان می دهد که با تقسیم استراتژی شهروندان به دو مقوله پذیرش/مقاومت، بی‌تفاوتی و انفعال شهروندان نسبت به مسائل محیط زیستی در ایران می تواند سه پیامد منفی، ترکیبی و مثبت بر روی توسعه پایدار داشته باشد. 

reasons for citizens' indifference toward environmental crises and its consequences on sustainable development as seen by academics

this paper aims at understanding reasons for indifference and passivity of the most of iranians, toward environmental problems, through the eyes of the academics. to find the answer the paper tries to identify and analyze causal, contextual, and intervening conditions that work as obstacles to meaningful participation in environmental policies in the country. furthermore, the article introduces strategies for tackling the problem. as far as research method is concerned the data have been gathered by in-depth interviews with 24 noble academics, and analyzed by straus and corbin approach for developing a grounded theory. findings include lack of public awareness, lack of promotion of responsibility culture, defects in policymaking, shortage of law enforcement, and inefficient interaction between the government and civil society. contextual factors include institutionalized distrust, rapid social and economic transformations, lack of environmental knowledge development, and socioeconomic disparities. intervening factors include variables like international interventions regarding the environment, media role in shaping attitudes related to the environment, and technological shift in practices of environmental concern, which through their interaction greatly affect the citizen's apathy. findings also reveal that dividing citizens` strategies into acceptance/resistance, their indifference toward environmental issues may have three types of impacts on sustainable development: negative, mixed, and positive.