بررسی اثرات ضد باکتریایی بیوسورفاکتانت تولید شده از Bacillus pumilis روی برخی باکتری های گرم مثبت و منفی در شرایط آزمایشگاهی

بیوسورفکتانت ها ترکیبات زیستی آمفی فیلیک خارج سلولی یا بخشی از غشا های سلولی بوسیله انواع باکتری ، مخمر و قارچ هستند که کاربرد وسیعی در حذف آلودگی های آلی و فلزی محیط زیست، افزایش بازیافت نفت، صنایع آرایشی، پزشکی، بهداشتی و کشاورزی دارند. هدف از این پژوهش شناسایی سویه ای از باکتری از جنس b. pumilis تولید کننده بیوسورفکتانت بوده که قابلیت به-کارگیری در فرآیند برداشت آلودگی های نفتی فعالیت های پزشکی را داشته باشند. در این پژوهش نمونه های مختلف از نفت، آب و خاک آلوده به نفت از مخازن نفتی نفت شهر کرمانشاه، تهیه شدند. فعالیت همولیتیک، فعالیت امولسیفیه کنندگی و اندازه گیری کشش سطحی به ترتیب به عنوان غربالگری اولیه و جداسازی مولدین بیوسورفکتانت مورد استفاده قرار گرفتند و سویه انتخابی به وسیله تست های بیوشیمیایی شناسایی شدند. ماهیت بیوسورفکتانت و اثرات ضد باکتریایی نیز برای سویه انتخابی بررسی گردید. در این پژوهش 88 سویه باکتریایی، از نمونه های مختلف نفت، آب و خاک آلوده به نفت از مخازن نفتی نفت شهر کرمانشاه، بر روی محیط کشت اختصاصی باکتری های تجزیه کننده نفت جداسازی شدند. از این باکتری ها بیست و چهار سویه جداسازی شده دارای فعالیت همولیتیک بودند که 12 سویه دارای فعالیت امولسیفیه کنندگی بیش از70 درصد بوده و در نهایت از میان آن ها 4 سویه قادر به رساندن کشش سطحی به کمتر از mn/m40 بودند. دراین پژوهش، براساس تست‏های بیوشیمیایی، باسیل گرم مثبت بی هوازی اختیاری به عنوان b. pumilis 47 شناسایی و انتخاب شد. نتایج بررسی ماهیت بیوسورفکتانت ها با کروماتوگرافی لایه نازک (tlc) مشخص گردید که از نوع لیپوپپتیدی بود. هم چنین بیوسورفکتانت تولیدی سویه انتخابی دارای فعالیت ضد باکتریایی بر علیه شش باکتری عفونت زا، staphylococcus aureus ptcc 1112 ، eschericia coli ptcc 1330، pseudomonas aeruginosa ptcc 1074، s. epidermidis atcc 2405، proteus mirabilis atcc 2601 و salmonella typhimurium atcc 1679 بودند هم چنین بررسی قطر هاله ممانعت از رشد حاصل از تاًثیر رقت های مختلف بیوسورفکتانت بر روی هر باکتری و سپس مقایسه باکتری ها با هم نشان داد که حساس ترین باکتری نسبت به تاثیر عصاره بیوسورفکتانت b. pumilis ؛ s. epidermidis بود و مقاوم ترین باکتری سالمونلا تیفی موریوم می باشد. هم-چنین نتایجmic mbc,نشان داد که mic عصاره در 63 میلی گرم بر میلی لیتر بر روی باکتری s. epidermidis بیشترین تاثیر را داشت و mbc عصاره در رقت 125 میلی گرم بر میلی لیتر بر روی s. aureus ، s. epidermidis بیشترین اثر را داشت. با توجه به نتایج این تحقیق می توان گفت که این باکتری ها دارای پتانسیل فراوانی برای کاربرد های بیوتکنولوژی و زیست محیطی باشند. بنابراین استفاده از بیوسورفاکتانت تولیدی به عنوان ترکیبی آنتی باکتریال قابل تامل است.