>
Fa   |   Ar   |   En
   بررسی پرتوزایی طبیعی خاک های کشاورزی و بکر در شهرهای اراک و سربند در استان مرکزی  
   
نویسنده پورایمانی رضا ,یوسفی فائزه
منبع آب و خاك - 1396 - دوره : 31 - شماره : 5 - صفحه:1371 -1382
چکیده    هر ساله مقدار زیادی از انواع کودهای شیمیایی به‌منظور افزایش تولید محصولات کشاورزی و جبران مواد مغذی و ضروری به خاک اضافه می شود. این کود‌ها حاوی فلزات سنگین و عناصر پرتوزا هستند و با افزودن آ‌ن‌ها به خاک، آلاینده های پرتوزایی محیطی را به مقدار قابل‌توجهی افزایش می‌دهند. در این پژوهش 22 نمونه از خاک‌های کشاورزی و ‌بکر از مناطق مختلف شهرهای اراک و سربند در استان مرکزی جمع‌آوری گردید. مقادیر فعالیت ویژه هسته‌های پرتوزای 226ra،232th و 40k با استفاده از روش طیف‌سنجی پرتوهای گاما و با به‌کارگیری آشکارساز hpge با بازدهی 30 درصد تعیین گردید. مقادیر میانگین فعالیت ویژه هسته‌های پرتوزای 226ra،232th و 40k برای خاک‌های کشاورزی به ترتیب برابر 54/45، 09/69 و 71/926 برای خاک‌های بکر به ترتیب برابر 26/37،17/43 و 04/604 برحسب bq/kg بدست آمد. میانگین آهنگ دز جذبی در خاک‌های کشاورزی و بکر به ترتیب 22/105 و 59/70 برحسب ngy/y محاسبه گردید. میانگین مقادیر دز معادل سالیانه غدد و خطر ابتلا به سرطان در طول عمر در خاک‌های کشاورزی و بکر به ترتیب برابر (72/0 و 48/0) و (3-^10×45/0 و 3-^10×29/0) بدست آمد. مقادیر فعالیت ویژه هسته‌های پرتوزای طبیعی، آهنگ دز جذبی، آهنگ دز موثر سالیانه داخلی و خارجی و خطر ابتلا به سرطان در طول عمر در تمام نمونه‌های خاک‌های کشاورزی بیشتر از مقدار میانگین جهانی بدست آمد و در مورد خاک‌های بکر با میانگین جهانی توافق خوبی را نشان می دهد. آنالیز آماری انجام شده نشان می دهد که در سطح معنی دار 01/0 استفاده از کودهای شیمیایی باعث افزایش پرتوزایی خاک گردیده است.
کلیدواژه پرتوزایی، خاک بکر، خاک کشاورزی، کود شیمیایی
آدرس دانشگاه اراک, دانشکده علوم پایه, گروه فیزیک, ایران, دانشگاه اراک, دانشکده علوم پایه, گروه فیزیک, ایران
 
 

Copyright 2015
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved