ارزیابی زیست‌پذیری شهری در دوران همه‌گیری کووید-19؛ یک مطالعه تطبیقی از بافت فرسوده و نیمه برنامه‌ریزی‌شده شهری؛ مطالعه موردی: محله‌های سبز دشت و کوی گلستان، شهر گلستان، تهران

این مطالعه به بررسی زیست‌پذیری شهری به‌عنوان رویکردی چندبعدی برای مقابله با بیماری‌های همه‌گیر آتی در فضاهای شهری، در پاسخ به آسیب‌پذیری شهرها و زندگی شهری در دوران همه‌گیری کووید-19، پرداخته است. بر همین مبنا، مطالعه حاضر با ماهیتی کاربردی، از الگوی تحقیق توصیفی – تحلیلی پیروی می‌کند؛ ابزار گردآوری اطلاعات به دو صورت اسنادی – پیمایشی (پرسشنامه) است؛ جامعه آماری این مطالعه، شهروندان محله‌های سبز دشت و کوی گلستان است که حجم نمونه هرکدام از آن محله‌ها، 200 نفر برآورد شده است. شاخص‌های زیست‌پذیری شهری با استفاده از پرسشنامه ارزیابی شدند. نتایج آزمون‌های t مستقل و واریانس دو عاملی نشان می‌دهد که در دوران همه‌گیری کووید-19، ابعاد «مسکن»، «حمل‌ونقل»، «اقتصادی»، «زیست‌محیطی»، و «فراغت» در سبز دشت و ابعاد «زیست‌محیطی»، «اقتصادی»، و «فراغت» در کوی گلستان بازخوردهای مطلوبی نداشته‌اند. به‌طورکلی، وضعیت شاخص‌های زیست‌پذیری شهری در هر دو محله پایین‌تر از میانگین آماری ارزیابی‌شده، بااین‌حال، زیست‌پذیری در سبز دشت به‌مراتب مطلوب‌تر از کوی گلستان است. این نتایج بر اهمیت تقویت رویکرد زیست‌پذیری شهری در مواجهه با پاندمی‌های آینده تاکید می‌کند.

urban livability assessment during the covid-19 pandemic: a comparative study of worn-out textures and semi-planned urban fabrics: the case study of sabzdasht and koy-e golestan neighborhoods - golestan city, tehran

this study examines urban livability as a multidimensional framework for addressing future pandemics in urban settings, in response to the vulnerabilities exposed during the covid-19 pandemic. the research employs an applied, descriptive-analytical model, utilizing both documentary and survey methods (questionnaires) for data collection. the statistical population consists of residents from the sabzdasht and koy-e golestan neighborhoods, with a sample size of 200 individuals from each area. urban livability indicators were evaluated through a structured questionnaire. analysis using independent t-tests and two-way anova reveals that during the covid-19 pandemic, the dimensions of “housing”, “transportation”, “economic”, “environmental”, and “leisure” in sabzehdasht, and “environmental”, “economic”, and “leisure” in koy-e golestan, did not receive favorable assessments. overall, urban livability indicators in both neighborhoods were below the statistical average, although livability in sabzeh dasht was significantly higher than in koyi golestan. these results highlight the need to enhance urban livability to better prepare for future pandemics.