مکان‌یابی اماکن حیاتی و حساس با رویکرد پدافند غیرعامل با استفاده از gis و مدل فازی ihwp مطالعه موردی: منطقه ارسباران

یکی از مهم‌ترین اصول پدافند غیرعامل در ارتباط با آمایش اماکن حیاتی و حساس، انتخاب مکان مناسب می‌باشد؛ زیرا طبق تئوری حمله به مراکز ثقل در معرض خطر است. هدف مقاله، مکان‌یابی مراکز حیاتی و حساس در منطقه ارسباران بوده که به دلیل مرزی بودن و وجود منطقه آزاد تجاری-صنعتی ارس، دارای اهمیت ویژه است. نوع تحقیق، کاربردی و روش تحقیق توصیفی و تحلیلی می‌باشد. گردآوری اطلاعات از طریق مطالعات اسنادی و پرسشنامه بوده و روش تجزیه‌وتحلیل اطلاعات در بخش کیفی به طریق تحلیل مضمون و محتوا که شاخص‌های مکان‌یابی از دستورالعمل‌ها و آیین‌نامه‌های مرتبط استخراج و در بخش کمی نیز از روش ihwp  (تحلیل سلسله مراتبی معکوس) برای مکان‌یابی در نمونه موردمطالعه از نرم‌افزار gis استفاده‌شده است. نتایج نشان می‌دهد 17.56 درصد منطقه دارای ظرفیت مکان‌یابی خیلی مناسب، 19.08 درصد ظرفیت مناسب، 19.95 درصد منطقه ظرفیت متوسط، 24.38 درصد ظرفیت نامناسب و 19 درصد دارای ظرفیت مکان‌یابی خیلی نامناسب برای مراکز حیاتی و حساس می‌باشد. همچنین در پهنه مکان‌یابی خیلی مناسب ، بیشتر قسمت‌های شمال غربی نمونه موردمطالعه یعنی قسمت اعظم شهرستان جلفا به دلیل این‌که تراکم مراکز حیاتی و حساس و گسل‌ها پایین، شیب ملایم‌تر و فرسایش خاک کمتر است دارای ظرفیت خیلی مناسبی برای مکان‌یابی مراکز حیاتی و حساس می‌باشد.

locating vital and critical infrastructures with a passive defense approach using gis and ihwp: the case study of arasbaran region

one of the most important principles of passive defense in relation to targeting vital and sensitive places is choosing the right place because, according to the theory, attacking the centers of gravity is at risk. the aim of the article is to locate vital and sensitive centers in arasbaran region, which is of special importance due to its border and the existence of aras commercial-industrial free zone. the type of research is applied, and the research method is descriptive and analytical. data collection is through documentary studies and questionnaires, and the method of data analysis in the qualitative part is through thematic and content analysis, where location indicators are extracted from relevant guidelines and regulations, and in the quantitative part, the ihwp method (inverse hierarchical analysis) gis software has been used for location in the studied sample. the results show that 17.56% of the zone has a very suitable location capacity, 19.08% has a suitable capacity, 19.95% has an average capacity, 24.38% has an inappropriate capacity, and 19% has a very inappropriate location capacity for vital and sensitive centers. according to the study, the majority of jolfa city’s northwestern regions are considered to be in a very suitable location for establishing important and critical centers. this is because these areas have a low concentration of vital and sensitive centers and faults, a gentler slope, and less soil erosion