>
Fa   |   Ar   |   En
   تاملی فقهی در مدلول ماده 440 قانون مجازات اسلامی  
   
نویسنده حسنی ابوالحسن کلایی محبوبه ,محسنی دهکلانی محمد ,جهانی علی اکبر
منبع پژوهش هاي فقه و حقوق اسلامي - 1397 - دوره : 14 - شماره : 51 - صفحه:33 -52
چکیده    هنگامی که جانی به جهت ارتکاب جنایت مادون نفس به قصاص محکوم شود، مطالبه مجنی علیه برای استیفای قصاص کافی است. اما از آن جا که احتمال گسترش جنایت و سرایت آن به نفس مجنی علیه وجود دارد، این پرسش که استیفای قصاص جراحت از جانی، پیش از استقرار کامل بهبودی جنایت واقع شده در مجنی علیه جایز است یا خیر؟ قابلیت طرح می یابد. مشهور فقها با تکیه بر اطلاقات و عمومات قرآنی و اصل عدم سرایت، جواز قصاص قبل از بهبودی را مبنای خویش قرار داده اند. در مقابل برخی از فقها عدم جواز قصاص قبل از بهبودی را پذیرفته اند و برخی دیگر میان جراحاتی که نوعاً ساری هستند و آنها که سرایت نمی کنند، تفصیل قائل شده اند. نکته قابل توجه تاسیسی است که مقنن در ماده 440 ق.م.ا. ارائه نموده و آورده است: «قصاص عضو را می توان فوراً اجراء کرد لکن اگر علم به سرایت وجود نداشته باشد و قصاص اجراء شود و پس از آن جنایت سرایت کند و سرایت پدید آمده، عمدی محسوب شود، مرتکب حسب مورد، به قصاص نفس یا عضو محکوم می شود؛ لکن پیش از اجرای قصاص نفس ولی دم باید، دیه جنایتی را که به عنوان قصاص عضو بر مرتکب وارد شده است را به او بپردازد و اگر سرایت پدید آمده، غیر عمدی محسوب شود، مرتکب به دیه جنایتی که به وسیله سرایت، پدید آمده است محکوم می شود و دیه مقداری که قصاص شده است کسر نمی شود.» نویسندگان پس از بررسی مساله و با تدقیق در مستندات و مدارک آن قول به عدم جواز قصاص را واجد وجاهت فقهی نمی بینند و نیز قول مشهور و مختار قانون گذار مجازات اسلامی را بواسطه لوازم نامقبولش، ادله را یارای تامین آن نیست در نهایت قول به تفصیل را مختار خویش دانسته اند.
کلیدواژه جنایت، قصاص، سرایت، اندمال، تاخیر
آدرس دانشگاه مازندران, ایران, دانشگاه مازندران, گروه فقه و مبانی اسلامی, ایران, دانشگاه مازندران, گروه فقه و مبانی اسلامی, ایران
 
   Jurisprudential Reflection on the Signified of Article 440 in Islamic Penal statute  
   
Authors Jahani Ali Akbar ,Mohseni Dehkalany Mohammad ,Hassani Abolhasskolaei Seyyedeh Mahboubeh
  
 
 

Copyright 2023
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved