نقش «زیست‌جهان» در رفع بحران علوم اروپایی از دیدگاه هوسرل

مفهوم «زیست‌جهان» یکی از تاثیرگذارترین مفاهیم در اندیشة هوسرل متاخر است و تاملات پدیدارشناسانة او در باب بحران علوم اروپایی، حول این مفهوم می‌چرخد. بحران علوم نتیجة غفلت علم از بنیادهای خود، یعنی زیست‌جهان و شکاف میان جهان علمی برساخته و زیست‌جهان به‌مثابة مبنای آن است. این بحران به‌معنای توقف پیشرفت علوم یا ناتوانی در خلق نظریات علمی نیست، بلکه بحرانی پنهان و بنیادین است که از سیطرة عقلانیت علمی در تمام عرصه‌ها نشئت گرفته است. در اثر این غلبه، علوم نسبت خود را با زندگی، معنا و واقعیت‌های انسانی از دست داده و ماهیت انسانی خود را فراموش کرده‌اند، به‌گونه‌ای‌که غایت اصلی علوم (یعنی معنای آنها برای وجود انسانی) به محاق رفته است. رفع این بحران تنها از طریق تاسیس پدیدارشناسی استعلایی به‌مثابة علم متقن و بنیاد علوم که زیست‌جهان در مرکز آن قرار دارد، امکان‌پذیر است. این مقاله با روش توصیفی تحلیلی در پی ارائة شرح و بررسی روشن و نظام‌مند از این طرح فلسفی هوسرل است.

husserl on the role of lifeworld in overcoming the crisis of european sciences

the concept of &lifeworld& is one of the most influential concepts in the thought of later husserl, and his phenomenological reflections on the crisis of european sciences revolve around this concept. the crisis of the sciences is the consequence of science’s neglect of its own foundations, namely the lifeworld, and the gap between the constructed scientific world and the lifeworld as its basis. this crisis does not mean a halt in the progress of the sciences or an inability to create scientific theories; rather, it is a hidden and fundamental crisis that has arisen from the dominance of scientific rationality in all domains. as a result, sciences have lost their connection to life, meaning, and human realities, and have forgotten their human nature to such an extent that the primary goal of the sciences (namely, their significance for human existence) has been eclipsed. resolving this crisis is only possible through the establishment of transcendental phenomenology as a well-established discipline and foundation of science, with the lifeworld at its center. adopping a descriptive-analytical method, this article seeks to provide a clear and systematic explanation and examination of husserl’s philosophical project.