طراحی منظر رنگی در افزایش کیفیت زیبایی‌شناختی و خوانایی شهری

یکی از مباحث اساسی در شهرسازی معاصر، ضرورت توجه به ابعاد زیبایی‌شناختی منظر شهری است. منظر شهری به‌عنوان عنصری بنیادین از هویت شهر، نقش تعیین‌کننده‌ای در ادراک فضایی و تجربه زیباشناختی شهروندان ایفا می‌کند. یکی از مولفه‌های کلیدی در طراحی منظر شهری، رنگ است که می‌تواند تاثیر قابل‌توجهی بر کیفیت زندگی، حس مکان و ادراک بصری داشته باشد. هدف پژوهش حاضر تبیین جایگاه منظر رنگی شهری و ارائه سنجه‌های مرتبط با منظر رنگی شهر در جهت ارتقای کیفیت سیما و منظر شهری است. از این رو با استفاده از روش توصیفی و مطالعات کتابخانه‌ای و اسنادی، به بررسی مفهوم و کاربست رنگ در طراحی شهری پرداخته است. در این راستا، با تدوین معیارهایی برای طراحی منظر رنگی و بازخوانی تجارب جهانی در این زمینه، تلاش شده است جایگاه و اهمیت منظر رنگی شهری مورد واکاوی قرار گیرد. در بخش پایانی، با استناد به شاخص‌های چهارگانه کاپلان شامل انسجام، پیچیدگی، خوانایی و رازآمیزی، راهبردها و سیاست‌هایی برای طراحی منظر رنگی شهری تدوین و ارائه شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که منظر رنگی شهری نه‌تنها در ارتقای زیبایی‌شناختی فضا نقش بسزایی دارد، بلکه به بهبود کیفیت محیط، افزایش سرزندگی و پویایی فضاهای شهری نیز کمک شایانی می‌کند.

urban colorscape design for enhancing city legibility and aesthetics

a key consideration in contemporary urban planning is the essential focus on the aesthetic dimensions of urban landscapes. as an integral component of a city’s identity, the urban landscape plays a pivotal role in shaping its inhabitants’ spatial perception and aesthetic experiences. among the key elements in urban landscape design, color holds particular significance due to its profound influence on the quality of life and the sense of place. this study adopts a descriptive-analytical methodology to investigate the role of the urban color landscape. through an extensive review of literature and documentary sources, the research explores the conceptual foundations and practical applications of color in urban design, specifically focusing on urban color landscapes. by formulating criteria for urban color landscapes and analyzing global case studies, the study seeks to evaluate the significance of color in urban environments critically. utilizing kaplan’s four criteria, coherence, complexity, legibility, and mystery, the research proposes strategic frameworks and policy recommendations for urban color landscape design. in conclusion, the study highlights that a thoughtfully designed urban color landscape enhances the aesthetic appeal of cities and fosters improved environmental quality, vitality, and spatial dynamism.