کارآمدی و کارآیی پایان‌نامه‌ها و رساله‌های تحصیلات تکمیلی گرایش‌های رشته آموزش عالی در حل مسائل آموزش عالی و پاسخگویی به نیازهای ملی: موانع و راهکارها

پژوهش حاضر با هدف شناسایی موانع کارآمدی و کارآیی پایان‌نامه‌ها و رساله‌های تحصیلات تکمیلی گرایش‌های رشته آموزش عالی در حل مسائل آموزش عالی و پاسخگویی به نیازهای ملی و ارایه راهکارهایی برای برداشتن آن موانع انجام شده است. این پژوهش از نوع تحقیق کاربردی است و از روش کیفی تحلیل محتوا و تکنیک دلفی بهره برده است. ابزار جمع آوری اطلاعات نیز مصاحبه و پرسشنامه حاصل از تحلیل محتوای متن مصاحبه‌ها بود. مشارکت کنندگان این پژوهش را خبرگان حوزه آموزش عالی شامل اعضای هیات علمی و مدیران آموزش عالی و متخصصین و فارغ التحصیلان گرایش‌های رشته آموزش عالی، تشکیل دادند. در بخش دلفی  پس از انجام 3 دور در خصوص موانع و مشکلات و همچنین راهکارهای کارآمدی و کارآیی پایان‌نامه‌ها و رساله‌های تحصیلات تکمیلی گرایش‌های رشته آموزش عالی در حل مسائل آموزش عالی و پاسخگویی به نیازهای ملی، اجماع صورت پذیرفت. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها نیز از نرم افزار spss  استفاده گردیده است. نتایج حاصل حاکی از آن است که موانع و مشکلات موجود برای کارآیی و کارآمدی پایان‌نامه‌ها و رساله‌های گرایش‌های رشته آموزش عالی و راهکارهای آن، به 6 مقوله کلی تقسیم بندی می گردد. بخشی از این چالش‌ها و راهکارها که در دسته اول قرار می گیرند ، مربوط به دانشجو و تهیه پایان‌نامه و رساله (مجری پژوهش) می باشد. دسته دوم مربوط به استاد راهنما و مشاور و داور (تیم هدایت کننده و ناظر پژوهش هستند و دسته سوم مربوط به گروه (آموزشی و پژوهشی)، دانشکده و دانشگاه می‌باشند.در دسته چهارم، مشکلات و موانع و راهکارهای مربوط به نظام آموزش عالی (عوامل برون دانشگاهی) و در دسته پنجم، عوامل بیرون از نهاد آموزش عالی قرار دارد. نهایتا اینکه در دسته ششم مشکلات و موانع و راهکارهای مربوط به رساله‌ها و پایان‌نامه‌ها قرار دارد. بر اساس نتایج حاصل از پژوهش، از جمله بهترین راهکار‌ها برای کارایی و کارآمدی نتایج پایان‌نامه‌ها و رساله‌ها شامل: تقویت توانمندی‌های پژوهشی دانشجویان و تربیت اخلاق مدارانه آنان، مساله محوری پژوهش، نظارت بر انجام اصلاحات درخواستی داوران و اشراف اساتید راهنما و مشاور به مسائل و نیازهای آموزش عالی است.

efficiency and effectiveness of theses and dissertations in the field of higher education in solving the higher education issues and responding to the national needs: obstacles and solutions

this study was conducted with the aim of identifying the obstacles of efficiency and effectiveness of theses and dissertations in the field of higher education in solving the higher education issues and responding to the national needs, and also providing solutions to remove those obstacles. this applied research used the qualitative method of content analysis and the delphi technique. the data collection tools were interviews and questionnaires obtained from the content analysis of the interviews. the participants were experts in the field of higher education, including academic staff members and higher education managers, and graduates of higher education fields. in the delphi section, after completing 3 rounds, a consensus was reached regarding the obstacles, as well as the solutions for the efficiency and effectiveness of graduate theses and dissertations in the field of higher education in solving the higher education issues and responding to the national needs. spss software was used for data analysis. the results indicate that the existing obstacles for the effectiveness and efficiency of theses and dissertations in the fields of higher education and their solutions are divided into 6 categories. the first category is related to the student and the preparation of theses and dissertations (researcher). the second category is related to the supervisor, advisor, and referee (they are the guiding and monitoring team of the research). the third category is related to the (educational and research) department, faculty and university. in the fourth category, the obstacles and solutions related to the higher education system (extra-academic factors) and in the fifth category, there are factors outside the institution of higher education. finally, in the sixth category there are obstacles and solutions related to dissertations and theses. based on the results of the research, among the best solutions for the effectiveness and efficiency of the results of theses and dissertations, includes: strengthening the research capabilities of students and their ethical education, monitoring the completion of reforms requested by referees, and supervisors' and advisors' awareness to the issues and needs of higher education.