تحلیل اقسام شاهد مدخل و روش نقل قول در فرهنگ بهار عجم
|
|
|
|
|
نویسنده
|
رادمرد عبدالله ,خسرو پور سعید
|
منبع
|
پژوهش زبان و ادبيات فارسي - 1402 - شماره : 68 - صفحه:1 -23
|
چکیده
|
یکی از ویژگی های مهم کتاب های فرهنگ، استفاده از شاهد مدخل و نقل قول برای تایید معنا و کاربرد واژه یا ترکیب توسّط دیگران است. فرهنگ های نوشتهشده در شبه قاره نیز به این موارد پرداخته اند. بهار عجم یکی از این فرهنگهاست که دارای 19729 مدخل و دربردارنده واژه ها، ترکیبات، امثال و شعرهای فراوانی از سبک خراسانی تا هندی است. این پژوهش پس از مطالعه کامل و دقیق این فرهنگ، به تحلیل اقسام شاهد مدخل و روش نقل قول در آن پرداخته و نشان داده است که شاهدهای مدخل در این فرهنگ به سه دسته شعری، نثری و مثالی قابل تقسیم است. تعداد زیاد شاهدهای شعری به دلیل غلبه شعری فرهنگ های فارسی تا زمان تالیف فرهنگ بهار عجم و توجّه بیشتر فارسیآموزان شبه قاره به مقوله شعر بوده و شاهدهای نثری نشان دهنده اهمّیت منابع این گونه شاهدها در بازه زمانی تالیف بهار عجم و حرکت بیشتر فرهنگ-نویس به سمت رونویسی نکردن از فرهنگ های شعری پیشین بوده است. همچنین شاهدهای مثالی بر جنبه آموزشی این فرهنگ دلالت دارد. در بخش دوم، روشهای دوازده گانه نقل قول در فرهنگ بهار عجم با ذکر نمونه آمده است. این روش ها از جهتی نشانه حسّاسیت لاله تیکچند نسبت به مواد فرهنگ بهار عجم و از جهتی دیگر برای آموزش و اطمینان دادن به مراجعان این فرهنگ است که بیشتر آموزش بینان زبان فارسی بوده اند.
|
کلیدواژه
|
بهار عجم، فرهنگ نویسی، شاهد مدخل، شبه قاره هند
|
آدرس
|
دانشگاه فردوسی مشهد, گروه زبان و ادبیات فارسی, ایران, دانشگاه شیراز, ایران
|
پست الکترونیکی
|
khosropursaeed@gmail.com
|
|
|
|
|