نقش قوه خیال نبی در ابلاغ وحی از منظر فارابی، ابن ‌سینا و ملاصدرا و عرضه دیدگاه‌ها به قرآن کریم

در این پژوهش مسئله نقش قوه خیال نبی در کیفیت ابلاغ حقایق وحیانی به مردم از منظر فلاسفه (فارابی، ابن‌سینا و ملاصدرا) و میزان تطابق‌ نظریاتشان با آیات قرآن با روش توصیفی-تحلیلی با کمک اسناد کتابخانه‌ای بررسی شده است. از یافته‌های تحقیق به دست می‌آید که قوه خیال (متخیله) یکی از قوای باطنی نفس به تصرف و تالیف صور و محاکات حقایق عقلی می‌پردازد. به همین‌علت قوه خیال نبی، حقایق بسیط وحیانی را با محاکات و تمثّل، تنزّل داده و متناسب با قوای ادراکی مردم ابلاغ می‌نماید. فارابی، ابن‌سینا و ملاصدرا با اختلاف‌نظر اندکی، تعبیه معقول در محسوس برای قابلیت فهم حقایق والای وحیانی، رسالت نبوت نبی دانسته‌اند. بسیاری از آیات قرآن سخن از انزال و ذکر مثل برای بیان معارف الهی توسط خداوند و پیامبر عظیم‌الشان دارند. چون تمثل و تنزل معارف عقلی که عبارتی از محاکاتست، فعالیت قوه خیال (متخیله) است، می‌توان دریافت آیات الهی نقش این قوه را در تنزّل می‌پذیرند. بنابراین با عرضه نظریات فلاسفه به آیات قرآن می‌توان تایید آیات را بر دیدگاه‌های فلاسفه نتیجه گرفت.

the role of the prophet's imagination in communicating revelation as viewed by farabi, ibn sina, and mulla sadra and accessing them with regard to the holy quran

the issue of the role of the prophet’s imagination in the quality of communicating revealed truths to people as philosophers (farabi, ibn sina, and mulla sadra) viewed and the degree of conformity of their theories with the verses of the quran have been investigated using a descriptive-analytical method with the help of library documents. the findings of the research show that the imagination (mutakhayyilah) is one of the inner powers of the soul that imagines, gives form and combines rational truths. for this reason, the prophet’s imagination reveals simple and tangible truths through counterparts and representations and communicates them in accordance with the perceptual powers of people. farabi, ibn sina, and mulla sadra, with a slight difference of opinion, have considered the application of the reasonable to the tangible for the ability to understand the sublime and revealed truths to be the mission of the prophet. many verses of the quran speak of the descent and mention of parables to express divine knowledge by god and the glorious prophet. since the representation and descent of intellectual knowledge, which is a form of imitation-making, is the activity of the power of imagination, it can be understood that the divine verses accept the role of this power in descent. therefore, by presenting the views of philosophers to the verses of the quran, it is possible to conclude that the verses confirm the views of philosophers.