بررسی روند افزایش دما و ابعاد ضایعه حاصله از ترموتراپی لیزری کبد

مقدمه : ترموتراپی داخلی لیزر ( litt) ، به صور زیرجلدی برای تخریب تومورهای کبدی با قطری کمتر از 5 سانتیمتر مورد استفاده قرار می گیرد . در این روش درمانی ، اطلاعات جامع مبنی بر تاثیر روند تغییر دمای ناشی از افزایش توان تابش دهی در محدوه 2-4 وات به صورت پیوسته بر وری سطح ناحیه کربنی شده و منعقد شده گزارش نشده است . لذا در این مطالعه حاضر با توجه به محدوده توان مورد استفاده در litt ، تغییر دمای بافت کبد در طول تابش دهی و پس از قطع تابش و نیز ابعاد منطقه تخریب شده مورد ارزیابی و مقایسه قرار می گیرد . مواد و روشها : گرمادرمانی در بافت کبد تازه گوسفند به صورت in vitro با استفاده از لیزر پیوسته nd:yag با فیبر نوری bare tip و زمان 300 ثانیه تابش دهی با توانهای 2 ، 4/2 ، 3 ، 4/3 و 4 وات ،‌سه بار در هر پروتکل اجرائی انجام شد . پایش دمایی در فاصله 5/2 میلی متری از نوک فیبر ،‌توسط میکروترموکوپل سیمی انجام گردید و روند افزایشی و کاهش دما در ر مورد ثبت شد. با توجه به میزان لیزری اعمال شده ،‌ابعاد ضایعه گرمایی شامل منطقه نکروزه و منطقه کربنی شده مورد بررسی قرار گرفت . نتایج : نتایج پایش دمایی برای هر توان ،‌به صورت مقدار میانگین رسم شد و ملاحظه گردید که با فزایش توان تابش دهی ، حداکثر دمای بافت از 20/276 درجه سانتی گراد ( در توان تابش دهی 2 وات پس از 308 ثانیه ) به 40/728 درجه سانتی گراد ( در توان تابش دهی 4/3 وات پس از 365 ثانیه ) در فاصله 5/2 میلی متری از سر فیبر می رسد . در فاصله 0/6 میلی متر از سر فیبر با توان 0/4 وات حداکثر دما 40/86 درجه سانتی گراد پس از 325ثانیه ، حاصل خواهد شد . آنالیز رگرسیون غیر خطی برای متغیر مستقل زمان و متغیر وابسته دما برای هر توان لیزری در طول تابش دهی و پس از قطع ان ،‌نشان دهنده همبستگی بالاتر تابع رگرسیون مکعبی در روند افزایش دما با ضریب همبستگی بیش از 99/0 و تابع نمائی در کاهش دما با ضریب همبستگی بیش از 89/0 با سطح معنی داری بسیار کوچکتر از 01/0 بود . بررسی ابعاد منطقه نکروزه و کربنی شده نیز نشان دهنده افزایش قطر منطقه نکروزه از 95/12 تا 15/16 میلیمتر در محدوده انرژی 600 تا 1200 ژول است . دو برابر شدن انرژی داده شده به بافت ، از 600 تا 1200 ژول‌، تنها موجب 25% افزایش قطر ضایعه نکروزه شده است که می تواند بدلیل توسعه منطقه کربنی شده ( حدود 56% با افزایش بافت ، توان های پایین تری ( مانند 2 وات ) ، ناحیه نکروز بزرگتری ، نسبت به توان های بالاتر ( نظیر 54 وات ) ایجاد می کنند . بحث و نتیجه گیر ی: بر اساس معادلات آهنگ دما در طول فرآیند تابش دهی در محدوده توان litt‌و نیز ابعاد ناحیه نکروزه ایجاد شده با در نظر گرفتن منطقه کربنی شده و محدودیت تابش ، می توان طرح درمانی مناسب در درمان کارسینومای اولیه سلولهای کبدی ارائه نمود .