بررسی تاثیر اجرای طرح تحول سلامت بر شاخص های سلامت مادران باردار استان آذربایجان شرقی: مطالعه ای طولی از سال 1387 تا 1396

مقدمه: وضعیت سلامت مادران به ویژه مادران باردار یکی از مهم ترین شاخص های سلامت هر کشور است. از سوی دیگر با اجرای طرح تحول سلامت در نظام ارائه خدمات، انتظار می رفت که در کیفیت و کمیت خدمات  ارئه شده به مادران، بهبود قابل ملاحظه‌ای در سال‌های اخیر مشاهده شده باشد. لذا هدف ما از این انجام این مطالعه بررسی تاثیر اجرای طرح تحول سلامت بر شاخص های سلامت مادران باردار استان آذربایجان شرقی بود. مواد و روش کار: این پژوهش از نوع مطالعه کارآزمایی – شبه تجربی بود. جامعه پژوهش روستاهای استان آذربایجان شرقی (شهرستان تبریز) دارای خانه بهداشت فعال در سالهای 1387 لغایت 1396 با تعداد نمونه 200 مادر در هر سال مطالعه بودند. نمونه روستاها بطور تصادفی خوشه ای از میان روستاها انتخاب شدند. ابزار جمع آوری اطلاعات پرسشنامه بود. داده‌ها به وسیله نرم افزار آماری spss نسخه 22 مورد تحلیل قرار گرفتند.یافته‌ها: نتایج نشان داد میانگین سن مادران در سالهای مورد مطالعه بین 25 تا 27 سال است. تعدادحاملگی قبل از طرح تحول 1/39 و بعد از اجرای طرح 1/20 و این تفاوت از نظر آماری معنی دار بود. بررسی وضعیت بیمه مادران باردار نشان داد که قبل از اجرای طرح 6/4 درصد روستائیان فاقد بیمه بودند که بعد از اجرای طرح همه آنان تحت پوشش قرارگرفتند. از نظر خدمات آزمایشگاهی97/7 درصد مادران تحت آزمایشات رایج سه ماهه اول و 90/5 درصد تحت آزمایشات رایج سه ماهه دوم قرار گرفته اند. به علاوه بیش از 99 درصد مادران حداقل یک بار تحت سونوگرافی قرارگرفته که میانگین دفعات انجام سونوگرافی برابر2/56 نوبت بود. نتیجه‌گیری: با اجرای طرح تحول، پوشش بیمه ای مادران باردار و میزان استفاده از خدماتی مانند سونوگرافی افزایش یافت. این طرح باعث کاهش میزان مرگ و میر مادران باردار و نوزادان و کاهش درصد زایمان طبیعی شده است.

the effect of the implementation of the health transformation plan on the health indicators of pregnant mothers in east azerbaijan province، iran: a longitudinal study from 2007 to 2016

objective(s): maternal health indicators، especially for pregnant mothers، are among the most important health indicators for any country. given the implementation of the health transformation plan in the service delivery system in iran، it was expected that there would be a significant improvement in the quality and quantity of services provided to mothers in recent years. therefore، the aim of this research was to investigate the effect of implementing healthcare reform on maternal health indicators in east azerbaijan province، iran.methods: this was a quasi-experimental study. the research population consisted of people living in villages in east azerbaijan province - tabriz district، iran; with active health centers from 2007 to 2016، including a sample size of 200 mothers per year. villages were randomly selected as clusters. data collection tool was a questionnaire and all data were analyzed by spss version 22 statistical software.results: the findings showed that the mean age of mothers during the study period ranged from 25 to 27 years. the number of pregnancies before the reform was 1.39 and after the reform، it was 1.20 which was statistically significant. examination of the insurance status of pregnant mothers showed that before the reform، 6.4% of rural residents were uninsured، while after the reform، all of them were covered. in terms of laboratory services، 97.7% of mothers underwent routine tests in the first trimester، and 90.5% underwent routine tests in the second trimester. additionally، over 99% of mothers had undergone at least one ultrasound، with an average of 2.56 ultrasound appointments.conclusion: the implementation of the healthcare reform increased the insurance coverage of pregnant mothers and the utilization of services such as ultrasound. this initiative led to a reduction in maternal and neonatal mortality rates and a decrease in the rate of natural childbirth.