سواد سلامت در مبتلایان به پرفشاری خون و عوامل مرتبط با آن: یک مطالعه مقطعی

مقدمه: سواد سلامت، ظرفیت افراد برای کسب، پردازش و درک اطلاعات و خدمات بهداشتی پایه مورد نیاز برای تصمیم گیری های سلامت است. با توجه به اهمیت سواد سلامت به ویژه در افراد دارای بیماری های زمینه ای و مزمن، این پژوهش با هدف تعیین سواد سلامت در مبتلایان به پرفشاری خون و عوامل مرتبط با آن انجام شد.مواد  و روش کار: این پژوهش یک مطالعه توصیفی مقطعی بود که در سال 1401 با مشارکت 277نفر از افراد 65-18 ساله مبتلا به بیماری پرفشاری خون تحت پوشش مراکز جامع و پایگاه‌های سلامت شهری شهر زنجان انجام شد. روش نمونه‌گیری به‌صورت خوشه‌ای دو مرحله‌ای با نمونه‌گیری تصادفی نظام مند در هر خوشه بود. جهت جمع‌آوری داده‌ها از فرم اطلاعات دموگرافیک و  پرسشنامه سنجش سواد سلامت بزرگسالان (helia) استفاده گردید. داده های جمع آوری شده با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی (ضریب همبستگی اسپیرمن، من- ویتنی، کروس کالوالیس) در نرم افزار آماری spss تحلیل شد.یافته ها: میانگین سنی شرکت کنندگان در مطالعه (6/75) 55/23 بود. 59/6 درصد از افراد شرکت کننده در مطالعه زن و 94/4 درصد از آن ها متاهل و اکثر آنها خانه دار (52%) و 42/6 درصد تحصیلات کمتر از دیپلم داشتند. 49/5 درصد از افراد شرکت کننده در مطالعه دارای سواد سلامت ناکافی و نه چندان کافی بودند. بین میانگین نمره کل سواد سلامت افراد دارای تحصیلات و افراد بی سواد اختلاف آماری معنی‌دار وجود داشت (p<0.001). همچنین اختلاف آماری معنی‌دار بین میانگین نمره کل سواد سلامت بین افرادی که دارای درآمدکافی بودند با افرادی که درآمد ناکافی داشتند، وجود داشت (p=0.017). افرادی که به طور مرتب تحت نظر پزشک بودند، دارای سواد سلامت بالاتری بودند(p=0.033).بحث و نتیجه گیری: با توجه به وضعیت نامطلوب سواد سلامت در مبتلایان به پرفشاری خون، نتایج مطالعه حاضر ضرورت توجه بیشتر از سوی سیاست گذاران، مدیران و برنامه ریزان بهداشتی را برای بررسی، برنامه ریزی و اجرای راهکارهای مناسب به منظور افزایش سواد سلامت در مبتلایان به پرفشاری خون به ویژه در افراد بی سواد و افراد با وضعیت اقتصادی ناکافی را مطرح می نماید. همچنین به منظور پیگیری ویزیت های پزشکی و بهداشتی توسط مبتلایان به پرفشاری خون، توجه به ارتقای سلامت آنان ضروری است.

health literacy of hypertensive patients and related factors: a cross sectional study

objective(s): health literacy is the capacity of people to acquire, process and understand basic health information and services needed for health decisions. considering the importance of health literacy, especially in people with underlying and chronic diseases, this study aimed to investigate the health literacy and related factors in hypertensive patients.methods: this was a cross-sectional study conducted on a sample of hypertensive patients aged 18-65 years attending comprehensive urban health centers in zanjan, iran, in 2022. the sampling method was a two-stage cluster with systematic random sampling in each cluster. in order to collect data, the demographic information form and the health literacy instrument for adults (helia) was used. the data were analyzed using descriptive statistics.results: in all 277 patients entered into the study. the mean age of participants was 55.23 ± 6.75. most participants (59.6%) were women and married (94.4%), housewives (52%), and 49.5% had inadequate and problematic health literacy score. there was a statistically significant difference between the mean score of health literacy among educated people and illiterate people (p<0.001). also, there was a statistically significant difference between the mean score of health literacy among people who had sufficient income and those who had insufficient income (p=0.017). people who were regularly under the supervision of a physician had higher health literacy(p=0.033).conclusion: considering the undesirable condition of health literacy in hypertensive patients, it is suggested to implement interventions to improve health literacy among this population.