مداخلۀ‌ زودهنگام مبتنی بر برنامۀ آموزشی ابزارهای‌ذهن بر کارکردهای اجرایی و مهارت‌های پیش‌نیاز تحصیلی برای کودکان در معرض‌خطر ناتوانی‌های یادگیری خاص

پژﻭﻫﺶ حاضر، اثربخشی مداخلۀ‌ مبتنی بر آموزش ابزارهای ذهن بر کارکردهای اجرایی و مهارت‌های پیش‌نیاز تحصیلی کودکان در معرض ‌خطر ناتوانی‌های یادگیری را با روش ﻧﻴﻤﻪ‌ﺁﺯﻣﺎﻳﺸﻲ و طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون، پیگیری و گروه کنترل مورد بررسی قرار داده است. جامعۀ ‌آماری، کودکان 5-6 ساله شهر اصفهان بودند. بر اساس روش نمونه‌گیری هدفمند و در دسترس، با سه مرحلۀ غربالگری، ابتدا 168 کودک شناسایی و با بررسی تاریخچۀ ‌رشدی و مصاحبۀ ‌تشخیصی، 61 کودک باقی ماندند که آزمون‌های وکسلر، کارکردهای اجرایی بریف و چک‌لیست ‌تشخیصی اجرا شد. 32 کودک با تشخیص متخصصان انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش، 30 جلسه مداخله‌ دریافت کرد که به‌صورت گروه‌های پنج نفری در کلینیک روان‌شناختی و مشاوره اجرا شد. داده‌ها با آزمون تحلیل‌واریانس اندازه‌گیری‌مکرر تحلیل شد. یافته‌ها نشان داد در متغیرهای کارکردهای ‌اجرایی مانند تنظیم‌ رفتار_فراشناخت، مهارت‌های پیش‌نیاز خواندن و املا تفاوت معنادار بین گروه آزمایش و کنترل وجود دارد. در مرحلۀ پیگیری اثر مداخله همچنان ماندگار بود. اما ابعاد مهارت‌های پیش‌نیازنوشتن و ریاضی تایید نشد. نتایج نشان می‌دهد برنامه‌های مداخله‌ای در حوزه‌های شناختی و پیش‌نیاز تحصیلی، موجب پیشگیری از گسترش اختلالات یادگیری خاص، به‌ویژه در زمینۀ خواندن و املا می‌شود.

early intervention program based on tools of mind on executive functions and prerequisite academic skills for children at-risk of sld

this study examined the effectiveness of early intervention based on tools of mind on executive functions and prerequisite academic skills of children at-risk of specific learning disabilities (sld). the research method was quasi-experimental, pre-test, post-test, follow-up with a control group. the statistical population consisted of 5-6-year-old children in isfahan, selected through purposive-convenience sampling method. 168 children were identified through three-step screening processes. by investigating developmental history and diagnostic interview, 61 children remained, whom were administered, wechsler preschool scale, brief questionnaire and diagnostic checklist for children at-risk of learning disabilities. 32 children were selected, randomly assigned to experimental and control groups. the experimental group received 30-session interventions, that was conducted in groups of five at psychological and counseling clinic. data were analyzed using anova repeated measures. the results indicated significant differences between the two groups, improving executive functions such as behavior regulation and metacognition, reading and spelling prerequisite skills. these effects remained in follow-up phase. however, no significant improvements were observed in writing and mathematics skills. the findings suggest that cognitive and academic interventions help preventing the progression of specific learning disabilities, such as reading and spelling.