تحلیل وضعیت دانشگاه پژوهی در دانشگاه‌های وابسته به جهاد دانشگاهی

هدف: ایجاد دفاتر دانشگاه پژوهی در دانشگاه‌های وابسته به جهاد دانشگاهی می‌تواند به‌عنوان راهکاری موثر برای حل مشکلات مالی و توسعه تحقیقات علمی این دانشگاه‌ها عمل کند. این دفاتر با گردآوری و تحلیل داده‌ها، دانش موردنیاز هر دانشگاه را تولید کرده و از تحقیقات و نوآوری‌ها پشتیبانی می‌کنند. این پژوهش به بررسی وضعیت موجود و مطلوب دانشگاه پژوهی در این دانشگاه‌ها می‌پردازد.روش: این پژوهش به لحاظ هدف کاربردی و با استفاده از روش کمی توصیفی- پیمایشی انجام گردید، جامعه آماری را مدیران، کارشناسان و اعضای هیئت‌علمی دانشگاه‌های وابسته به جهاد دانشگاهی (دانشگاه علم و فرهنگ و دانشگاه علم و هنر) تشکیل می‌دهند که بر اساس آمار اداره کارگزینی این دانشگاه‌ها، تعداد 110 نفر دانشگاه علم و فرهنگ و تعداد 190 نفر دانشگاه علم و هنر می‌باشند. نظرات و دیدگاه‌های اساتید، مدیران و کارشناسان دانشگاه‌ها به شیوه نمونه‌گیری تصادفی و به تعداد 168 نفر که با استفاده از فرمول کوکران به دست آمد، انتخاب شدند. ابزار استفاده‌شده در این پژوهش پرسشنامه محقق ساخته با ضریب پایایی 0.92 و بالای 0.7 است. با توجه به اینکه داده‌ها به‌صورت زوجی و از یک جامعه بودند، برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از آزمون ویلکاکسون با بهره‌گیری از نرم‌افزار spss21 استفاده شد.یافته‌ها: از دیدگاه خبرگان دانشگاه‌های وابسته به جهاد دانشگاهی در همه ابعاد و گویه‌های دانشگاه پژوهی شکاف وجود داشت و بالاترین شکاف مربوط به ابعاد تصمیم سازی و ارتباطات و گویه‌ی انجام تصمیم‌سازی مبتنی بر مطالعات تطبیقی و با توجه به تجارب سایر دانشگاه‌ها و کشورها در بعد تصمیم سازی و گویه‌ی ارتباط دانشگاه با بیرون از دانشگاه با هدف ارائه خدمات حرفه‌ای به ذی‌نفعان (صنایع یا دولت)در بعد ارتباطات می‌باشد؛ و سایر ابعاد به ترتیب (از شکاف بیشتر به کم‌تر)، تحلیل سیاست‌ها، پاسخگویی، ارزشیابی و پژوهشگری و مرجعیت اطلاعات در رتبه‌های بعدی قرار داشتند.نتیجه‌گیری: در کوتاه‌مدت، تشکیل تیم‌های موقت و بهره‌گیری از ابزارهای فناوری اطلاعات موجود، گامی اولیه برای بهبود مدیریت دانش و داده است. بااین‌حال، نهادینه‌سازی دفاتر تخصصی دانشگاه پژوهی با زیرساخت و نیروی انسانی مناسب، برای تحول ساختاری، امری ضروری است. این توسعه، بنیان تصمیم‌گیری مبتنی بر شواهد، ارتباطات اثربخش و حکمرانی پاسخگویی را پی‌ریزی می‌کند و در نهایت از طریق پژوهش‌های کاربردی، به توسعه پایدار دانشگاه‌ها و جامعه منجر خواهد شد. 

analysis of the status of institutional research in universities affiliated with the academic center for education, culture and research (acecr)

objective: establishing institutional research offices in universities affiliated  with the academic center for education, culture and research (acecr) is a proposed strategy to tackle financial constraints and promote scientific research. these offices would generate tailored, data-driven knowledge to support university-specific innovation and research, ultimately contributing to national scientific advancement. this study examines the current and desired state of institutional research )ir( in these institutions.methodology: this applied, descriptive-survey study employed a quantitative approach. the statistical population consisted of 300 managers, experts, and faculty from universities affiliated  with acecr (110 from science and culture university, 190 from science and arts university). a sample of 168 was selected via cochran’s formula and simple random sampling. data was collected using a reliable researcher-made questionnaire (cronbach’s alpha = 0.92) and was  analyzed using the wilcoxon signed-rank test in spss-21.findings: expert perspectives from acecr universities revealed a significant gap in all dimensions of institutional research. the largest gaps were found in: decision-making (especially in using evidence from comparative studies and other universities’ experiences). external communications (specifically in engaging with industry/government for professional services).conclusion: in the short term, forming temporary teams and leveraging existing it tools is an initial step for enhancing knowledge and data management. however, long-term institutionalization of dedicated institutional research offices with proper infrastructure and staff is crucial for structural transformation. this development establishes the foundation for evidence-based decision-making, effective communication, and accountable governance. it ultimately supports the sustainable development of universities and society through applied research.