عملکرد لرزه‌ای قاب مهاربندی زانویی با میراگر اصطکاکی و مقایسه آن با سیستم قاب زانویی

تجربه های به‌دست‌آمده از زلزله‌های گذشته و عملکرد لرزه‌ای ضعیف بعضی از سازه‌ها در این مواقع، نیاز به استفاده از سیستم‌های نوین لرزه‌ای را نشان می دهد. این امر بررسی‌های بیش‌تر سیستم‌های لرزه‌ای جانبی سازه مانند میراگرهای اتلاف‌کنندۀ انرژی برای بهبود عملکرد لرزه‌ای سیستم‌های موجود را ضروری می نماید. میراگرهای انرژی به‌صورت کلی به دو دسته میراگرهای مبتنی بر سرعت مانند میراگرهای ویسکوز و میراگرهای مبتنی بر تغییرمکان مانند میراگرهای تسلیمی و اصطکاکی تقسیم می‌شوند. میراگرهای اصطکاکی یکی از موثرترین وسایل مستهلک‌کنندۀ انرژی در سازه هستند که در آن بدون ایجاد خرابی (تسلیم‌شدگی) و با مکانیزم ایجاد اصطکاک می تواند انرژی لرزه ای را مستهلک کند. در این مقاله سیستم جدیدی از ترکیب قاب مهاربندی زانویی (kbf) و میراگر اصطکاکی (kbfd) مورد مطالعه قرارگرفته است. میراگر مورد استفاده به‌صورت یک میراگر اصطکاکی خطی با شیار لوبیایی است. هدف از قراردادن میراگر اصطکاکی در این پیکربندی کمک به جلوگیری از کمانش خارج از صفحۀ مهاربند مجهز به میراگر و استفادۀ حداکثری از ظرفیت میراگر جهت بهبود عملکرد لرزه ای kbf می‌باشد. در این مقاله ابتدا صحت‌سنجی مدل المان محدود kbfd با استفاده از نتایج آزمایشگاهی صورت گرفته است. سپس با درنظرگرفتن شش نوع قاب kbfd که در آن نیروی پیش‌تنیدگی میراگر اصطکاکی به‌عنوان پارامتر متغیر در نظر گرفته شده، مورد مطالعه قرار گرفته اند. این مطالعات شامل انجام تحلیل پوش آور جهت محاسبۀ پارامترهای لرزه ای سازه همچون ضریب شکل پذیری و ضریب رفتار سازه بود. نتایج حاصل از این تحلیل ها نشان‌دهندۀ بهبود عملکرد لرزه ای kbfd نسبت به kbf است به‌صورتی‌که ضریب شکل پذیری و ضریب رفتار سازه افزایش یافته است. بر اساس نتایج حاصله با افزایش نیروی پیش‌تنیدگی، ضریب رفتار نیز افزایش و مابین 9/7 تا 9 پیشنهاد می گردد. همچنین این قاب ها برای مطالعۀ بیش‌تر رفتار لرزه ای، تحت اثر بارگذاری چرخه ای قرار گرفتند. نتایج حاصل از تحلیل‌ قاب ها به صورت منحنی‌های هیسترزیس، سختی اولیه و سکانتی، مقاومت قاب‌ها، شکل‌پذیری، ضریب رفتار، انرژی مستهلک‌شده و میرایی ویسکوز معادل چرخه‌ای گزارش‌ شده است. نتایج به‌‌دست‌‌آمده بیانگر این حقیقت هستند که با عمل‌کردن میراگر اصطکاکی، کاهش نیاز لرزه ای بر روی مهاربند و ستون ها به‌خوبی صورت می گیرد. همچنین منحنی‌های هیسترزیس به‌دست‌آمده، سطح بالایی از اتلاف انرژی زلزلۀ ورودی و عملکرد مناسب لرزه‌ای قاب‌ها با پیکربندی پیشنهادی را نشان می دهند.

seismic performance of the knee bracing frame with friction damper and its comparison with the knee frame system

the experience of past earthquakes and the weak seismic performance of some structures have highlighted the need for modern seismic systems. therefore, further examination of lateral seismic systems, such as energy dissipation dampers, is essential for improving the seismic performance of existing systems. energy dampers can generally be divided into two categories: velocity-based dampers, such as viscous dampers, and displacement-based dampers, such as yielding and friction dampers. friction dampers are one of the most effective energy dissipating devices in structures, capable of dissipating seismic energy through friction without causing damage (yielding). this paper studies a new system combining a knee-braced frame (kbf) with a friction damper (kbfd). the damper used is a linear friction damper with a slotted bolted connection. the goal of incorporating the friction damper in this configuration is to help prevent out-of-plane buckling of the brace equipped with the damper and to maximize the capacity of damper to improve the seismic performance of the kbf. in this paper, the finite element model of the kbfd was first validated using experimental results. then, six types of kbfd frames, with varying pre-tension forces in the friction damper considered as a variable parameter, were studied. these studies included performing pushover analysis to calculate the seismic parameters of the structure, such as ductility and behavior factors. the results of these analyses indicate an improvement in the seismic performance of the kbfd compared to the kbf, with both the ductility and behavior factors increasing. based on the results, with increasing pre-tension force, the behavior factor also increases and is suggested to range between 7.9 and 9.0. additionally, these frames were subjected to cyclic loading to further study their seismic behavior. the results of the frame analyses were reported as hysteresis curves, initial and secant stiffness, frame resistance, ductility, behavior factor, dissipated energy, and equivalent viscous damping. the results demonstrate that the friction damper effectively reduces the seismic demand on the braces and columns. furthermore, the obtained hysteresis curves show a high level of input earthquake energy dissipation and appropriate seismic performance of the frames with the proposed configuration.