مدل سازی تغییرات دامنه و فاز امواج تبدیل یافته نسبت به دورافت و تغییرات نسبت v_p/v_s
|
|
|
|
|
|
|
|
نویسنده
|
جدیری اکبری فام حسین ,شاد منامن نوید
|
|
منبع
|
ژئوفيزيك ايران - 1396 - دوره : 11 - شماره : 4 - صفحه:67 -92
|
|
چکیده
|
اطلاعات امواج برشی در تفسیر لرزهای، نقش ارزشمندی را ایفا می کنند. به دلیل هزینه بالا و سختی عملیات ثبت دادههای s-s از طریق برداشت لرزه ای 9-مولفهای (3d-9c)، از اطلاعات امواج برشی نهفته در امواج تبدیل یافته استفاده شد. در راستای شناسایی هرچه بهتر بازتاب های ناشی از امواج تبدیل یافته میبایست خصوصیات آنها از لحاظ تغییرات دامنه و تغییرات فاز نسبت به دورافت بررسی شود. در این راستا، با استفاده از روشهای مدلسازی پیشرو و ردیابی پرتو، نحوه انتشار انرژی امواج تبدیل یافته در محیطهای همسانگرد و ناهمسانگرد و نیز نسبت های vp/vs متفاوت در مقاطع لرزهای بررسی شده است. امواج تبدیل یافته که توسط چشمه قائم و گیرنده های افقی و یا چشمه افقی و گیرنده های قائم ثبت شده اند، پلاریته وارونی در طرفین چشمه خواهند داشت، درحالیکه پلاریته امواج تبدیل یافته ثبت شده توسط چشمه و گیرنده های قائم و یا چشمه و گیرنده های افقی در طرفین چشمه یکسان خواهد بود. برداشت امواج تبدیلی p-sv نیازمند زوایای تابش بزرگتر از زاویه بحرانی و بنابراین، نیازمند طول برداشت نسبتاً بزرگتری است، ولی بازتاب دامنه بالای امواج تبدیلی sv-p قبل از زاویه بحرانی اتفاق می افتد. با این حال باید توجه داشت، چون در بازتابنده های افقی زاویه تابش امواج sv-p با زاویه بازتابش امواج p-sv برابر است و برعکس، لذا امواج sv-p و p-sv در دورافت های یکسانی ثبت خواهند شد. مدلسازیهای انجام شده نشان می دهند برای بازتابنده افقی با نسبت سرعت متداول 1.7321، حداکثر تبدیل انرژی از موج p به sv در حدود زاویه تابش 64 درجه و زاویه بازتابش 31 درجه و حداکثر تبدیل امواج sv-p در حول زاویه تابش 31 درجه و زاویه بازتابش 64 درجه رخ می دهد که بسته به عمق بازتابنده متناسب با دورافت های متوسط تا بزرگ است. از اینرو، برای ثبت بهتر این امواج می بایست با توجه به عمق سازند مدنظر، از دورافت های متوسط تا بیشتر استفاده کرد.
|
|
کلیدواژه
|
امواج تبدیل یافته، تغییرات دامنه، تغییرات فاز، تغییرات نسبت سرعت v_p/v_s، امواج sv-p، امواج p-sv
|
|
آدرس
|
دانشگاه صنعتی سهند, دانشکده مهندسی معدن, ایران, دانشگاه صنعتی سهند, دانشکده مهندسی معدن, ایران
|
|
پست الکترونیکی
|
shadmanaman@sut.ac.ir
|
|
|
|
|
|
|