ارزیابی مدل‌های جهانی زمینوار GOCE و EGM2008 با نقاط لاپلاس در ایران

تلفیق مدل‌های زمینوار (ژیویید) گرانی سنجی محلی و جهانی با مدل زمینوار هندسی حاصل از ترازیابی و gps به‌صورت گسترده برای کاهش خطاهای مدل‌سازی زمینوار در کاربردهای مهندسی مورد استفاده قرار می‌‌گیرد. با توجه به وجود خطاهای متعدد سامان‌مند (سیستماتیک) در داده‌‌های ترازیابی و gps، در این تحقیق اولین‌بار در ایران زوایای انحراف‌ قایم استروژیوییدی برای کنترل خطاها و تصحیح مدل‌های زمینوار گرانی سنجی جهانی به منزله روشی جایگزین مورد استفاده قرار می‌‌گیرد. بدین‌‌منظور رویه‌(سطح)‌‌های تصحیحی دو، سه و چهار پارامتری برای مدل‌سازی انطباق زویای انحراف قایم مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج تلفیق انحراف‌های استروژیوییدی برای 10 نقطه لاپلاس در ایران با مدل‌های goce و egm2008 نشان می‌دهد که با برازش رویه‌های تصحیحی، در معادله های دو پارامتری اختلاف انحراف قایم، امکان بهبود مدل‌های جهانی وجود دارد. مقایسه مقادیر انحراف معیار قبل و بعد از برازش در رویه تلفیقی با نقاط مستقل، نشان دهنده کاهش مقدار انحراف معیار اختلاف مولفه‌‌های انحراف قایم در راستای شمالی- جنوبی برای مدل goce از 0.095 به 0.003 ثانیه است. همچنین مقدار انحراف معیار اختلاف مولفه‌های انحراف قایم در راستای شرقی- غربی مدل egm2008 کاهشی از 0.246 به 0.008 ثانیه را بعد از برازش نشان می‌‌دهد. مقادیر انحراف معیار زاویه انحراف قایم برای مدل 2 پارامتری به‌طورکلی کارکرد بهتری با داده‌‌های به‌کاررفته در تحقیق حاضر دارد. همچنین مدل egm2008 با اختلاف کمی انطباق بهتری با داده‌‌های لاپلاس نشان می‌‌دهد. علت انطباق بهتر مدل egm2008 را می‌‌توان، استفاده گسترده این مدل از داده‌‌های گرانی سنجی زمینی و همچنین داده‌‌های رقومی ارتفاعی با دقت زیاد دانست. برای برآورد دقیق‌تر کیفیت مدل‌های زمینوار جهانی و محلی و تحقیقات آتی، استفاده از داده‌‌های لاپلاس با کمیت بیشتر از راه مشاهدات دوربین‌‌های دیجیتال سمت الراس سمت القدم (زنیت نادیر) با توزیع مناسب در کل کشور توصیه می‌شود.