ارائۀ مدل مفهومی مدیریت تعارض کنشگران در فرآیند برنامه‌ریزی کاربری اراضی شهری با استفاده از نظریۀ داده‌بنیاد

حضور بازیگران گوناگون در عرصۀ برنامه‌ریزی شهری وعدم توجه و اهتمام کافی برنامه‌ریزان در امر برنامه‌ریزی بهینه کاربری اراضی به‌صورت بالقوه منجر به ایجاد تعارض بین کنشگران و از پی آن عدم تحقق برنامه‌های کاربری اراضی می‌شود. در واقع نظام برنامه‌ریزی و به تبع آن طرح‌های توسعۀ شهری در ایران در خصوص شناخت منافع کنشگران مختلف، تعارضات میان آن‌ها و جهت‌دهی و مدیریت منافع فوق در فرآیند تدوین برنامه‌ریزی کاربری اراضی واجد کاستی‌های اساسی می‌باشد. هدف از انجام پژوهش حاضر ارائۀ مدل مفهومی مدیریت تعارض کنشگران در فرآیند برنامه‌ریزی کاربری اراضی شهری است. پژوهش حاضر در زمرۀ تحقیقات کیفی است وبا رویکرد نظریۀ داده‌بنیاد انجام شده است. روش جمع‌آوری اطلاعات، مطالعۀ اسنادی و مصاحبۀ نیمه‌ساختارمند است. تحلیل داده‌های کیفی با استفاده از روش فراترکیب و روش بنیادی به‌صورت توام انجام و کدگذاری داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار nvivo صورت پذیرفته است. مبتنی بر سوالات مطرح شده در فرایند مصاحبه، 467 ارجاع ارائه گردید. با بازبینی متعدد و ادغام کدها براساس تشابه در طی چندین مرحله تلخیص داده‌ها، 40 کد اولیه استخراج گردید. براساس نتایج تحقیق پیش رو ابتدا مدل مفهومی اولیه تعارض منافع کنشگران شهری در فرآیند برنامه‌ریزی کاربری اراضی متشکل از 6 مولفه تعارض ارزشی، تعارض اقتصادی، تعارض رویه‌ای (برهم‌افزایی بین سازمانی)، تعارض منافع عمومی و خصوصی، مشارکت‌گریزی و تعارض سازمانی تدوین گردید. سپس مبتنی بر داده‌های برگرفته از نظرات کنشگران دخیل در فرآیند برنامه‌ریزی کاربری اراضی و رویکرد داده‌بنیاد، مدل مفهومی اولیه تدقیق و مولفه‌های مدل نهایی تعارض منافع کنشگران شهری مشتمل بر 6 مولفه مدل اولیه و 19 زیرمولفه مرتبط ارائه گردید.  

presenting a conceptual model of stakeholders’ conflict management in urban land use planning using grounded theory

the presence of actors in the field of urban planning and the lack of attention paid to optimal land use planning potentially provoke conflict between actors and thwart land use plans. in iran, planning system and urban development plans have major drawbacks in terms of recognizing the interests of various actors, and their conflicts of interests, giving direction and managing the above interests in developing land use planning.  the main purpose of this article is to present a conceptual model of conflict management of actors in the process of urban land use planning. this is qualitative research that uses both meta-analysis and grounded theory for data analysis. data coding was conducted by nvivo software. the data collection instrument involved document analysis and semi-structured interviews. based on the questions raised in the interviews, 467 references were provided. after multiple reviews and merging codes based on similarity during several stages of data summarization, 40 initial codes were extracted. according to the research results and informed by the analysis of texts and theoretical foundations and the adoption of the meta-synthesis method, first, an initial conceptual model of the conflict of interests of urban actors in the land use planning process was developed that consisted of 6 components: value conflict, economic conflict, procedural conflict (inter-organizational synergy), conflict of public and private interests, non-participation, and organizational conflict. then, the aforementioned components were incorporated in the process of drafting interview questions and applying the data-driven method, and the components of the final model of the conflict of interests of urban actors were presented, consisting of 6 components of the initial model and 18 related sub-components.