نقش رقابت‌های ژئوپلیتیکی در تهاجمی‌ شدن سیاست‌ خارجی عربستان در قبال ایران

طی دو دهه اخیر خصوصا پس از تحولات بهار عربی (2011) در بطن رقابت‌های عربستان‌سعودی و جمهوری اسلامی ایران برای ِاعمال قدرت در ورای مرزهای خود و کسب موقعیت برتر در منطقه، اهداف ژئوپلیتیک از اهمیت راهبردی برخوردار بوده‌اند. مساله کلی مقاله آن است که به رغم حمایت جامعه بین‌المللی از عربستان، برخی فرصت‌های ایجاد شده برای ایران جهت گسترش نقش و نفوذ خود، موجب گردید تا ریاض رویکردهای تهاجمی‌تری را برای متوقف کردن تهران و دستیابی سریع‌تر به اهداف منطقه‌ای خود اتخاذ کند که به افزایش ناامنی در خاورمیانه انجامید. در پاسخ به این سوال اصلی که «رقابتهای ژئوپلیتیکی چه سهمی در تهاجمی‌شدن سیاست‌خارجی عربستان علیه ایران داشته است؟» نوشتار حاضر با روشی توصیفی و تحلیلی، نظریه رئالیسم تهاجمی را برای تبیین رفتارهای عربستان در خصوص ایجاد مناطق ژئوپلیتیکی مطلوب خویش و آزمون فرضیه مقاله، بکار گرفته است. هدف مقاله این بوده که نشان دهد حکومت عربستان به منظور تغییر موازنه و نظم منطقه‌ای به سود خود، به شکلی گسترده از روش‌های خشونت‌آمیز و آشوب استفاده کرده است. نتیجه کلی پژوهش آن است که تغییر ساختار ژئوپلیتیک تنش‌زای منطقه برای کنترل بی‌ثباتی‌های خاورمیانه و سامان‌دهی به رقابت‌های ژئوپلیتیکی ریاض و تهران، ضروری بوده و در این رابطه عربستان ناگزیر از تجدیدنظر در رویکرد و رفتارهای تهاجمی خود می‌‌باشد.

the role of geopolitical competitions in making saudi arabia’s foreign policy aggressive towards iran

over the past two decades, saudi arabia and the islamic republic of iran have engaged in a competition to extend their influence beyond their borders and establish dominance in the region. geopolitical ambitions have played a pivotal role, particularly in the wake of the arab spring in 2011. the general issue of the article is that, despite receiving support from the international community, saudi arabia faced a challenge as certain opportunities emerged for iran to expand its role and influence. consequently, riyadh adopted more aggressive approaches in an attempt to halt tehran and achieve its regional objectives swiftly, resulting in heightened insecurity in the middle east. addressing the main question of how geopolitical rivalries contributed to the aggressiveness of saudi foreign policy against iran, this article employs a descriptive and analytical approach, utilizing the theory of offensive realism. this theoretical framework explains saudi arabia’s behavior in its pursuit of favorable geopolitical regions and tests the hypothesis of the article. the primary goal of this research is to demonstrate that the saudi government has extensively employed violent and chaotic methods to alter the regional order and balance of power in its favor. the research concludes that in order to address the instability in the middle east and regulate the geopolitical competition between riyadh and tehran, a transformation of the tension-inducing geopolitical structure in the region is imperative. consequently, saudi arabia is compelled to reassess its approach and curb its aggressive behavior.