الگوی ساختاری کنترل شناختی و انعطاف ناپذیری روان‌شناختی با افسردگی نوجوانان نقش میانجی گر ذهنیت سازی عاطفی

زمینه و هدف: اختلال افسردگی در نوجوانان یکی از شایع ترین انواع اختلالات خلقی است که با همبودی بالا بیماری های روانی، کیفیت زندگی، ریسک بالای خطر خودکشی و هزینه های بالای اجتماعی همراه است. از سوی دیگر ظرفیت ذهنی‌ سازی و کنترل شناختی تعیین کننده‌ های مهمی در سازماندهی ظرفیت شناختی و هیجانی هستند که در حوزه پژوهش های مرتبط با افسردگی در دوران نوجوانی مورد غفلت واقع شده اند. این پژوهش با هدف الگوی ساختاری کنترل شناختی و انعطاف‌ناپذیری روان‌شناختی با افسردگی نوجوانان با نقش میانجی گر ذهنیت سازی عاطفی انجام شد. مواد روش ‌ها: این پژوهش ازنظر هدف بنیادی و ازنظر روش یک پژوهش توصیفی- همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری این پژوهش را کلیه دانش آموزان مقطع متوسطه شهر تهران که در سال تحصیلی 1403-1402 مشغول به تحصیل می ‌باشند تشکیل دادند. نمونه پژوهش 347 نفر از دانش آموزان شهر تهران بود که به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب شدند. برای جمع آوری داده های از پرسشنامه های نشخوار فکری نولن و همکاران (1991)، انعطاف‌ ناپذیری روان‌شناختی (رولفس و همکاران، 2016)، مقیاس اضطراب و افسردگی بیمارستانی زیگموند و اسنیت (1983)، ذهنیت سازی عاطفی (رینالدی و همکاران، 2021) و پرسشنامه کنترل شناختی گیبرس و همکاران (2018) استفاده شد. جهت ارزیابی الگوی پیشنهادی از الگویابی معادلات ساختاری و amos.24 و spss. 27 استفاده شد.یافته‌ ها: نتایج حاصل از ضریب همبستگی پیرسون نشان داد که بین انعطاف ‌ناپذیری روان‌شناختی با افسردگی رابطه مثبت و معنی‌داری وجود دارد (0/05> p). همچنین بین کنترل شناختی و ذهنیت سازی عاطفی با افسردگی رابطه منفی و معنی داری وجود دارد (p0/05). یافته ها حاکی از برازش مناسب الگوی پیشنهادی با داده ‌هاست. نتایج مدل یابی معادله ساختاری نشان داد که در الگوی  45 درصد از واریانس ذهنیت سازی عاطفی توسط انعطاف ناپذیری روان‌شناختی، کنترل شناختی تبیین می شود. همچنین 59 درصد از واریانس افسردگی توسط انعطاف ناپذیری روان‌شناختی، کنترل شناختی و ذهنیت سازی عاطفی تبیین می شود.نتیجه ‌گیری:  با توجه به این یافته ‌ها به درمانگران پیشنهاد می ‌شود آموزش کنترل شناختی و ذهنیت سازی عاطفی را در جهت کاهش علائم افسردگی نوجوانان مورد توجه قرار دهند.

the structural model of cognitive control and psychological inflexibility with adolescent depression: the mediating role of metalized affectivity

aim and background: adolescent depressive disorder is one of the most common types of mood disorders that is associated with high comorbidity of mental illnesses, quality of life, high risk of suicide, and high social costs.  adolescent depressive disorder is one of the most common types of mood disorders that is associated with high comorbidity of mental illnesses, quality of life, high risk of suicide, and high social costs.  methods and materials: this study aimed to investigate the structural model of cognitive control and psychological inflexibility with adolescent depression with the mediating role of mentalized affectivity. this research was fundamental in purpose and a descriptive-correlational study of the structural equation modeling method. the statistical population of this study consisted of all high school students in tehran who are st findings: the results of the pearson correlation coefficient showed that there is a positive and significant relationship between psychological inflexibility and depression (p<0.05). also, there is a negative and significant relationship between cognitive control and mentalized affectivity with depression (p<0.05). the findings indicate that the proposed model fits the data appropriately. the results of structural equation modeling showed that in the model, 45% of the variance of metalized affectivity is explained by psychological inflexibility and cognitive control. also, 59% of the variance of depression is explained by psychological inflexibility, cognitive control, and mentalized affectivity. conclusions: according to these findings, it is suggested that therapists consider cognitive control training and metallization affectivity to reduce the symptoms of depression in adolescents.