اثربخشی درمان پذیرش و تعهد بر کیفیت زندگی در افراد مبتلا به بیماری مزمن در ایران: مرور نظامند و فراتحلیل

زمینه و هدف: امروزه، درد مزمن به عنوان یکی از چالش‌های اصلی درمان است که بسیاری از فعالیت‌های روزمره فرد را تحت‌تاثیر قرار می‌دهد. روش‌های مختلفی برای افزایش کیفیت زندگی در این بیماران مورد بررسی قرار گرفته است. درمان پذیرش و تعهد (act) به عنوان یکی از مداخلات امیدوارکننده برای بهبود کیفیت زندگی در این‌گونه بیماران است. هدف از این مطالعه، بررسی سیستماتیک و فراتحلیل اثربخشی درمان‌های مبتنی بر پذیرش و تعهد بر بهبود کیفیت زندگی بیماران مبتلا به بیماری مزمن در ایران بود.مواد و روش‌ها: در این مطالعه از مطالعات انجام شده به زبان فارسی در دهه گذشته از سال 1390 تا 1402 از پایگاه استنادی علوم جهان اسلام، پایگاه مجلات تخصصی نور، مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی، پرتال جامع علوم انسانی، مگیران و پایان‌نامه‌ها استفاده شد. نتایج برحسب اندازه اثر هجز و فاصله اطمینان 95% مربوطه بیان شد.یافته‌ها: از 482 مطالعه بررسی شده، 33 مقاله برای انجام فراتحلیل اثربخشی پس‌آزمون نسبت به کنترل و 11 مطالعه برای بررسی اثربخشی در پیگیری نسبت به پس‌آزمون مورد استفاده قرار گرفت. در اثربخشی پس‌آزمون، برآورد اندازه اثر(1.165 - 2.556) 1.585 =g، برای اثربخشی در پیگیری، اندازه اثر، (0.785-1.181)0.983=g  تخمین زده شد.نتیجه‌گیری: در مجموع نتایج نشان داد درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد در 158 درصد کیفیت زندگی در بیماران دارای بیماری مزمن در پس آزمون و 98.3 درصد در زمان پیگیری را بهبود بخشید. بر این اساس می‌توان گفت این درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد روش مناسبی برای بهبود کیفیت زندگی در این بیماران است.

the effectiveness of acceptance and commitment therapy on quality of life of patients with chronic diseases in iran: systematic and meta-analysis

aim and background: today، chronic pain is one of the main treatment challenges that affects many of the patient's daily activities. various methods have been investigated to increase the quality of life in these patients. acceptance and commitment therapy (act) is one of the promising interventions to improve quality of life in such patients. the aim of this study was to systematically review and meta-analysis the effectiveness of act on improving the quality of life of patients with chronic diseases in iran.methods and materials: in this study، the studies conducted in persian language in the last decade (from 2011-03-21 to 2023-05-22) in internal databases (sid، magiran،ganj، irandoc، civilica). the results were expressed in terms of hedges effect size and the corresponding 95% confidence interval. findings: out of 482 articles، 33 articles were used to conduct a meta-analysis of the effectiveness post-test compared to the control and 11 studies were used to investigate the effectiveness in the follow-up compared to the post-test. the effectiveness of act on post-test، the estimated effect size was 1.585 (ci=1.165 - 2.556 ci)، and in the follow-up، the effect size was estimated to be 0.983 (ci=0.785 – 1.181).conclusions: overall، the results showed that act improved the quality of life in patients with chronic diseases by 185% in the post-test and 98.3% in the follow-up period. based on this، it can be said that this psychological therapy is a suitable method to improve the quality of life in these patients.