روش ماموریت‌محور تاسیسی در طراحی نظام بانکی مطلوب

طراحی هر جزء از اجزای نظام اقتصادی اسلام، مانند نهاد پولی، به‌گونه‌ای‌که بتوان آن را به نظام اقتصادی اسلام منتسب نمود، نیازمند روشی قابل قبول است و باید مطابق با موازین فقهی استنباط صورت گیرد. کارکرد هر یک از اجزای نظام اقتصادی اسلام باید در راستای اهداف نظام اقتصادی اسلام باشد. این امر زمانی محقق می‌شود که اجزای نظام اقتصادی در چارچوب ماموریت‌های برگرفته از نظام اقتصادی اسلام طراحی و عملیاتی شود. تحقق این امر نیازمند روشی مطلوب است. به همین جهت این روش به عنوان «روش ماموریت‌محور تاسیسی» نام‌گذاری می‌شود؛ بنابراین این تحقیق با پاسخ به پرسش «روش ماموریت‌محور تاسیسی در ایجاد موسسه پولی اسلامی چیست و نهاد پولی طراحی‌شده در این روش چه ویژگی‌هایی دارد؟» به این نتیجه خواهد رسید که روش ماموریت‌محور تاسیسی، کشف ماموریت از نظام اقتصادی اسلام و طراحی موسسه پولی بر اساس آن ماموریت‌هاست. موسسه پولی طراحی‌شده در این روش، تفاوت ماهوی با بانک‌های موجود دارد و مشتمل بر یک ساختار سه‌ضلعی تفکیکی خدمات پولی، تخصصی سرمایه‌گذاری و خیرخواهانه است. در این ساختار سه‌ضلعی کنترل پیشینی خلق پول صورت می‌گیرد و در مواقع ضروری، موسسه پولی مرکزی حق دارد به مقدار رفع ضرورت اقدام به خلق پول کند. ضلع خدمات پولی، جریان گردش و خدمات پولی در جامعه را بر عهده دارد. جریان گردش پول در چنین ساختار سه‌ضلعی به‌گونه‌ای اتفاق می‌افتد که پول در خدمت بخش واقعی اقتصاد قرار می‌گیرد و منافع اقتصادی در بخش واقعی اقتصاد برای فعالان اقتصادی ایجاد می‌شود. اگر کارکرد و ماهیت اصلی بانک در اقتصاد، خلق پول دانسته شود و ادعا گردد که بانک بدون خلق پول، ماهیت بانکی خود را از دست می‌دهد، در نظام اقتصادی اسلام بانک به مفهوم متداول وجود ندارد، به همین جهت در این نوشتار، واژه موسسه پولی به کار گرفته می‌شود

establishment mission-oriented method in the design of the optimal banking system

the design of each component of the economic system of islam, such as the monetary institution, in such a way that it can be attributed to the economic system of islam, requires an acceptable method and must be done in accordance with the standards of jurisprudence. the function of each component of the islamic economic system must be in line with the goals of the islamic economic system. this will be achieved when the components of the economic system are designed and operational within the framework of the missions adopted by the islamic economic system. achieving this requires a suitable method. for this reason, this method is named as &establishment mission-oriented method&. therefore, this research answers the question &what is the mission-oriented method of establishing an islamic financial institution and what are the characteristics of the financial institution designed in this way?& it will come to the conclusion that the mission-oriented method of establishment is to discover the mission of the islamic economic system, and design a monetary institution based on those missions. the financial institution designed in this way is fundamentally different from existing banks and includes a triangular structure that separates monetary, investment and charitable services. in this triangular structure, prior control of money creation takes place, and when necessary, the central monetary institution has the right to create money as much as necessary. the monetary services side is in charge of circulation and monetary services in the society. the flow of money circulation in such a triangular structure happens in such a way that the money serves the real sector of the economy and economic benefits are created in the real sector of the economy for economic actors. if we understand the main function and nature of the bank in the money creation economy and claim that the bank loses its banking nature without money creation, then in the islamic economic system, there is no bank in the common sense, that is why in this article, the term monetary institution is used.