نقش باور به برکت در بهبود عملکرد کسب‌وکارها (مطالعه موردی: بازار بزرگ تهران و بازار سنتی اردبیل)

یکی از مفاهیم مهم اقتصادی که مرتبط با ادبیات دینی است، مفهوم برکت است. مفهوم برکت در حوزه اقتصاد و در بین صاحبان کسب‌وکارها، مفهوم اراده الهی و مسائل متافیزیکی را در فزونی روزی و نعمت ها به‌ویژه در کسب‌وکار متجلی می کند؛ لذا تبیین نقش این مفهوم در اقتصاد اسلامی دارای اهمیت است؛ ازاین‌رو این مطالعه به دنبال ارائه مدل مفهومی جامع از نقش باور به برکت و رفتارهای برخاسته از آن در اقتصاد از طریق بهبود عملکرد کسب‌وکارهای ایرانی است. رویکرد پژوهش حاضر نظریه مبنایی یا نظریه برخاسته از داده‌ها (gt) بوده است. برای جمع‌آوری داده‌ها با صاحبان کسب‌وکارهای بازار بزرگ تهران و بازار سنتی اردبیل مصاحبه اکتشافی تا رسیدن به اشباع نظری به عمل آمد. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها بر اساس کدگذاری باز، محوری و انتخابی بود که با استفاده از نرم‌افزار اطلس تی انجام شد. در مرحله اول کدگذاری نهایتاً 133 گزاره باز و در مرحله کدگذاری محوری 6 طبقه کد مبتنی بر عوامل علّی، عوامل زمینه ای و مداخله‌گر، استراتژی‌های عمل، پیامدها و پدیده محوری برکت به دست آمد. در نهایت در مرحله کدگذاری انتخابی، قضایایی که روابط تعمیم‌یافته مقولات را منعکس می‌کنند، وضوح بیشتری پیدا کردند و الگوی gt نمایان شد. بر اساس الگوی تحقیق، مهم‌ترین تاثیری که باور به برکت بر کسب‌وکارها می‌گذارد مربوط به چرخه عمر کسب‌وکارها، رشد کسب‌وکار از منظر مالی و خوش‌نامی آن از منظر اجتماعی می‌باشد.

the role of belief in blessing in improving the performance of businesses (case study: tehran grand bazaar and ardabil traditional bazaar)

believing in barekat (blessing) as a metaphysical concept that contributes to daily business progress is an accepted concept among iranian cultures and their business owners. in this study, we aimed to present a comprehensive conceptual model of the role of belief in barekat in business performance. using a grounded theory approach, we sought to provide a conceptual framework for barekat in the business field. semi-structured interviews with 10 experts and business owners in tehran’s grand bazar and ardebil traditional bazar were conducted for data collection. additionally; atlas t.i software (version6) was used for data analysis with employing open, axial and selective coding. sixty-nine open codes were extracted in the first stage of analysis. furthermore, in causal factors, strategies of action, contexts and the consequences of barakat in business were extracted in the second stage of coding. finally, the grounded theory framework emerged in the selective phase of coding. according to the resulted gt model, the most significant effects of belief in blessing on businesses pertain to the business life cycle, business growth from a financial perspective, and a socially appealing name.