بازخوانی کارکرد علم اقتصاد اسلامی از منظر شهید صدر

در ادبیات اقتصاد اسلامی به‌طور معمول برای علم اقتصاد اسلامی کارکردی تبیینی در نظر گرفته می‌شود؛ کارکردی که مشروط به تحقق مکتب اقتصادی اسلام دانسته شده است. عنوان می‌شود که مکتب اقتصادی اسلام باید پیاده شود تا پس از آن علم اقتصاد اسلامی اقدام به تبیین روابط بین متغیرها کند. در این زمینه این سوال مطرح است که چگونه می‌توان مکتب اقتصادی اسلام به خصوص بخش متغیر آن را اجرایی کرد، بدون اینکه از یافته‌های علم اقتصاد اسلامی بهره‌مند شویم؟ در این مقاله با استفاده از روش تحلیلی به بازخوانی کارکرد علم اقتصاد اسلامی از منظر شهید صدر می‌پردازیم. بنا به فرضیه مقاله، علم اقتصاد اسلامی با ارائه توصیف، تبیین و پیش‌بینی نهادی و رفتاری، دو کارکرد موجه‌سازی مکتب اقتصادی اسلام و تکمیل بخش متغیر آن را برعهده دارد؛ بخشی که شامل ساختارها، قوانین، ابزارها و سیاست‌های اقتصادی اسلامی است که باید برای جامعه اسلامی طراحی و تدوین شوند. در این راستا، نظریه‌های علم اقتصاد اسلامی به تدوین شاخص‌های اقتصادی اسلامی و نظریه‌های رفتاری و نهادی می‌انجامند. اگر نظام اقتصادی را متمایز از مکتب بدانیم، مکتب اقتصادی اسلام اصول و قواعد ثابت و متغیری برای نظام‌سازی اقتصادی ارائه می‌دهد؛ در این صورت علم اقتصاد اسلامی به طراحی ساختارها، نهادها و سیاست‌های اقتصادی بر اساس اصول مکتب اقتصادی اسلام کمک می‌کند.

rewriting the role of islamic economics from the viewpoint of shahid sadr

in islamic economics literature there has been typically considered an explanatory role for islamic economics conditional to the realization of islamic doctrine. it is suggested that islamic doctrine should be actualized before the since of islamic economics perform its task in explain the relationship between economic variables. there is question about the way we could actualize the islamic doctrine particularly is variable part without using the findings of the since of islamic economics. the current paper rewrite the role of since of islamic economics with using an analytical method. i hypothesize that the since of islamic economics plays an institutional and behavioral explanatory role and by the way it provides the ground for actualization of the islamic economic doctrine particularly its variable parts, the part that contain economic s structures, rules, instruments and policies which should be designed for the islamic society. in this way, theories of the science of islamic economics play different roles including behavioral explanation, performance explanation, subjective role, justification role and confirming role.