تاثیر دیدگاه ایدئولوژیک جنسیت مترجمان در ترجمۀ قرآن مجید

در ترجمه آیات قرآن، انتخاب های واژگانی می تواند ایدئولوژی های ناشی از جنسیت مترجمان را نشان دهد، امری که می تواند حتی باعث تغییر نگرش افراد نسبت به دین اسلام و جایگاه زن در اسلام شود. هدف از پژوهش حاضر، بررسی تاثیر دیدگاه ایدئولوژیک ناشی از جنسیت مترجم با توجه به پیش زمینه های متفاوت شرقی و یا غربی بودن مترجمان در ترجمه آیه های مرتبط با زنان در قرآن است. از آنجایی که اکثریت قریب به اتفاق مترجمان قرآن مردان بوده اند، این تحقیق بر آن است تا میزان تاثیر ایدئولوژی مردسالارانه در ترجمه چند آیه از قرآن را مشخص نماید. در این راستا، دو ترجمه فارسی از قرآن کریم که یکی توسط مترجم زن و دیگری توسط مترجم مرد و همچنین سه ترجمه انگلیسی از قرآن که توسط مترجم زن ایرانی و مترجمان مرد با پیش زمینه‌ شرقی و غربی هستند در آیات مرتبط با زنان در 4 سوره نساء، احزاب، نور و ممتحنه بر اساس مدل تحلیل انتقادی ترجمه خانجان (1390) مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد که ایدئولوژی ناشی از جنسیت مترجمان می تواند به طور ناخودآگاه و خودآگاه بر روی ترجمه آنان تاثیر بگذارد. بنابراین مترجمان در ترجمه قرآن هرچند دقیق ترجمه کرده باشند، باز برداشت یک انسان از کلام خداست. ایدئولوژی جنسیت و دیدگاه غالب جامعه و پیش فرضی که هریک از این سه مترجم نسبت به زن و مرد دارند به طور ناخودآگاه بر افکار، باورها و انتخاب های ترجمه ای مترجمان اثر می گذارد. خطای مترجم در ترجمه متون دینی ممکن است، اما خواننده بهتر است با احتمال وجود خطا به ترجمه آیات بنگرد.