تدوین مدل اضطراب اجتماعی دانش‌آموزان بر اساس سبک‌های دلبستگی ناایمن و ترس از شکست با نقش میانجی نشخوار فکری: یک مطالعه توصیفی

زمینه و هدف: اضطراب اجتماعی در دانش‌آموزان تحت تاثیر عوامل فردی و شناختی شکل می‌گیرد و سبک‌های دلبستگی ناایمن و ترس از شکست از مهم‌ترین پیش‌بینی‌کننده‌های آن هستند. پژوهش حاضر با هدف تدوین مدل اضطراب اجتماعی دانش‌آموزان بر اساس سبک‌های دلبستگی و ترس از شکست با نقش میانجی نشخوار فکری انجام شد.مواد و روش‌ها: روش پژوهش توصیفی-همبستگی از نوع مدل‌سازی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دانش‌آموزان دوره متوسطه شهرستان اردبیل در سال ‌تحصیلی 1403-1402 بوده است که به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای، 119 پسر و 161 دختر (280 دانش‌آموز) انتخاب شدند و پرسش نامه‌های اضطراب اجتماعی، ترس از شکست، سبک‌های دلبستگی و نشخوار فکری را تکمیل کردند. جهت تجزیه و ‌تحلیل داده‌ها از تحلیل مسیر استفاده شد.یافته‌ها: یافته‌های حاصل از پژوهش نشان داد که سبک‌های دلبستگی ناایمن (β=0.45, p<0.001) و ترس از شکست (β=0.37, p<0.001) اثر مستقیم، مثبت و معناداری بر اضطراب اجتماعی داشت. هم‌چنین، سبک‌های دلبستگی ناایمن (β=0.32, p<0.001) و ترس از شکست (β=0.57, p<0.001) اثر مستقیم با نشخوار فکری داشتند. در نهایت، نشخوار فکری اثر مستقیم و معنادار با اضطراب اجتماعی داشت (β=0.15, p<0.001). هم‌چنین، نقش میانجی نشخوار فکری با توجه به عبور نکردن بازه اطمینان از صفر تایید شد.نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش حاضر نشان داد که سبک‌های دلبستگی ناایمن و ترس از شکست تاثیر معناداری بر اضطراب اجتماعی دانش‌آموزان دارند و نشخوار فکری این رابطه را میانجی‌گری می‌کند. این نتایج بر اهمیت مداخلات شناختی-هیجانی در کاهش اضطراب اجتماعی تاکید دارند. توصیه می‌شود برنامه‌های آموزشی و درمانی برای بهبود تنظیم هیجانی و اصلاح الگوهای شناختی اجرا شوند.

developing a model of social anxiety in students based on insecure attachment styles and fear of failure with the mediating role of rumination: a descriptive study

background and objectives: social anxiety in students is influenced by individual and cognitive factors, with insecure attachment styles and fear of failure being among its most significant predictors. the present study aimed to develop a model of social anxiety in students based on attachment styles and fear of failure, with the mediating role of rumination.materials and methods: the research method was descriptive-correlational, using structural equation modeling. the statistical population included all secondary school students in ardabil during the 2023-2024 academic year. a random cluster sampling method was used to select 119 boys and 161 girls (280 students), who completed questionnaires on social anxiety, fear of failure, attachment styles, and rumination. path analysis was employed for data analysis.results: the study results showed that insecure attachment styles (β=0.45, p<0.001) and fear of failure (β=0.37, p<0.001) had a direct, positive, and significant effect on social anxiety. additionally, insecure attachment styles (β=0.32, p<0.001) and fear of failure (β=0.57, p<0.001) had a direct effect on rumination. finally, rumination had a direct and significant effect on social anxiety (β=0.15, p<0.001). the mediating role of rumination was confirmed, as its confidence interval did not include zero.conclusion: the current study findings indicated that insecure attachment styles and fear of failure significantly impact social anxiety in students, with rumination mediating this relationship. these results highlight the importance of cognitive-emotional interventions in reducing social anxiety. it is recommended that educational and therapeutic programs be implemented to enhance emotional regulation and modify cognitive patterns.keywords: social anxiety, attachment styles, fear of failure, rumination, studentsfunding: this study was funded by university of mohaghegh ardabili.conflict of interest: none declared.ethical considerations: the ethics committee of university of mohaghegh ardabili approved the study (ir.uma.rec.1403.079). authors’ contributions:- conceptualization: esmaeil sadri damirchi, mohammadreza noroozi homayoon, mohammad hatami nejad- methodology: mohammadreza noroozi homayoon, mohammad hatami nejad- data curation: mohammad hatami nejad- formal analysis: mohammad hatami nejad- supervision: esmaeil sadri damirchi- project administration: esmaeil sadri damirchi- writing – original draft: mohammadreza noroozi homayoon- writing – review & editing: mohammadreza noroozi homayoon