اثر ضدقارچی عصاره‌های حاصل از اندام هوایی درمنه‌های دو ساله، طلایی و قرمز

زمینه و هدف: درماتوفیتوزیس یک بیماری جلدی مهم در انسان و حیوانات به‌شمار می‌رود که مقاومت آن به درمان‌های رایج رو به افزایش است. آلیل‌آمین‌ها، پلی‌ان‌ها و آزول‌ها از گروه‌های شاخص دارویی ضدقارچ هستند که برای درمان درماتوفیتوزیس مصرف می‌شوند. گونه‌های مختلف جنس گیاهی درمنه که پراکندگی زیادی در ایران دارند به عنوان یک منبع غنی از ترکیبات طبیعی با فعالیت ارزشمند زیستی مورد توجه هستند. این مطالعه به منظور تعیین اثر ضد قارچی عصاره‌های حاصل از اندام هوایی درمنه‌های دو ساله، طلایی و قرمز انجام شد.روش بررسی: این مطالعه توصیفی روی عصاره‌های اترنفت، دی کلرومتانی، اتیل استاتی، اتانولی و هیدرواتانولی اندام هوایی درمنه‌های دو ساله (artemisia biennis)، طلایی (artemisia ciniformis) و قرمز (artemisia turanica) علیه قارچ‌های عامل بیماری درماتوفیتوزیس انجام شد. قارچ‌های مورد بررسی شامل تریکوفیتون روبروم (trichophyton rubrum)، تریکوفیتون وروکوزوم (trichophyton verrucosum)، اپیدرموفیتون فلوکوزوم (epidermophyton floccosum) و میکروسپوروم کانیس (microsporum cannis) بودند. آزمایش حداقل غلظت بازدارندگی (mic) براساس روش رقیق‌سازی در آگار انجام شد. فعال‌ترین عصاره‌ها در آزمون‌های مقدماتی فیتوشیمیایی مورد بررسی قرار گرفتند.یافته‌ها: در غربالگری اولیه، اپیدرموفیتون فلوکوزوم و میکروسپوروم کانیس به ترتیب مقاومت (11 از 15) و حساسیت (12 از 15) بیشتری را به عصاره‌های مورد آزمایش نشان دادند. عصاره‌های اتر نفتی حاصل از هر سه گونه درمنه، فعال‌ترین عصاره‌های به‌کار رفته در آزمایش‌ها بودند. عصاره‌های هیدرواتانولی کمترین فعالیت ضددرماتوفیتی را بروز دادند. کمترین میزان غلظت بازدارنده (mic) 78.1 میکروگرم بر میلی‌لیتر برای عصاره اتر نفتی حاصل از درمنه طلایی علیه تریکوفیتون روبروم ثبت شد. نتایج مطالعات مقدماتی فیتوشیمیایی، حضور مشترک ترپنوییدها را در تمام عصاره‌های گونه‌های گیاهی نشان داد.نتیجه‌گیری: برخی ترکیبات چربی دوست موجود در عصاره‌های مختلف به‌ویژه عصاره‌های اترنفتی درمنه‌های دوساله و طلایی و عصاره دی‌کلرومتانی درمنه دوساله فعالیت قابل توجه برون‌تنی ضددرماتوفیتی نشان دادند.

anti-fungal effects of aerial part extracts of artemisia biennis, artemisia ciniformis, and artemisia turanica

background and objective: dermatophytosis is a significant skin disease in both humans and animals. its resistance to common treatments is on the rise. allylamines, polyenes, and azoles are prominent groups of anti-fungal drugs used to treat dermatophytosis. various species of artemisia, which are widely distributed in iran, are regarded as a rich source of natural compounds with valuable biological activities. this research aimed to determine the anti-fungal effects of aerial part extracts of artemisia biennis, artemisia ciniformis, and artemisia turanica.methods: this descriptive study examined the petroleum ether, dichloromethane, ethyl acetate, ethanolic, and hydroalcoholic aerial part extracts of artemisia biennis, artemisia ciniformis, and artemisia turanica against fungi causing dermatophytosis. the investigated fungi included trichophyton rubrum, trichophyton verrucosum, epidermophyton floccosum, and microsporum cannis. the minimum inhibitory concentration (mic) test was performed based on the agar dilution method. the most active extracts were investigated in preliminary phytochemical tests.results: in the initial screening, epidermophyton floccosum and microsporum cannis exhibited the highest resistance (11 out of 15) and sensitivity (12 out of 15), respectively, to the tested extracts. petroleum ether extracts from all three artemisia species were the most active extracts used in the tests. hydroalcoholic extracts showed the least anti-dermatophytic activity. the lowest mic (78.1 μg/ml) was recorded for the petroleum ether extract of artemisia ciniformis against trichophyton rubrum. preliminary phytochemical studies showed the common presence of terpenoids in all plant species extracts.conclusion: some lipophilic compounds present in petroleum ether extracts of artemisia biennis and artemisia ciniformis, as well as dichloromethane extract of artemisia biennis, exhibited significant in vitro anti-dermatophytic activities.