اثر پرایمینگ بذر بر ویژگی‌های ظهور و رشد گیاهچه چغندر قند در گلخانه در شرایط نرمال و تنش شوری

به‌منظور بررسی تاثیر پرایمینگ شیمیایی با مواد مختلف بر ظهور و رشد گیاهچه در شرایط گلخانه، آزمایش‌هایی در شرایط نرمال و تنش شوری در سال زراعی 1398-1397 در گلخانه دانشگاه آزاد اسلامی واحد مهاباد اجرا شد. تیمارهای آزمایشی شامل رقم در دو سطح (ریزوفورت و پارس) و پرایمینگ در ده سطح (بدون پرایمینگ (شاهد)، پلی‌اتیلن گلیکول، نیترات پتاسیم، کلرید کلسیم، سولفات روی، اسید سالیسیلیک، اسیدکلریدریک، مانیتول، دی هیدروژن فسفات پتاسیم و آب مقطر) بود. اثر سطوح شوری بر کلیه صفات موردبررسی به‌غیراز شاخص ظهور گیاهچه در سطح احتمال یک درصد معنی‌دار شد. عامل پرایمینگ بذر نیز بر کلیه صفات موردبررسی در سطح احتمال یک درصد معنی‌دار بود. همچنین اثر متقابل دو عامل بر شاخص ظهور و طول گیاهچه در سطح احتمال یک درصد و طول ساقه‌چه در سطح احتمال پنج درصد معنی‌دار شد. نتایج نشان داد که بیشترین درصد ظهور گیاهچه، وزن خشک اندام هوایی و ریشه، طول ریشه و دم برگ، قطر و طول هیپوکوتیل مربوط به رقم ریزوفورت و پیش‌تیمار سولفات روی با غلظت 50 میلی‌مولار در هردو شرایط نرمال و تنش بود. پرایمینگ بذر با کلرید کلسیم با غلظت 50 میلی‌مولار نیز باعث بهبود و افزایش صفات مورد مطالعه در رقم ریزوفورت در شرایط نرمال شد. پرایمینگ بذر با سولفات روی در هر دو شرایط (نرمال و تنش شوری) صفات ظهور و رشد گیاهچه هر دو رقم چغندرقند را نسبت به عدم پرایمینگ به میزان 40 درصد افزایش داد و توانست اثرات نامطلوب تنش شوری را حدود 30 درصد تعدیل کند.

the effect of seed priming on the emergence and growth characteristics of sugar beet seedlings under normal and salt stress conditions in the greenhouse

in order to investigate the effect of chemical priming with various materials on seedling emergence and growth under greenhouse conditions, experiments were conducted during the 2018-2019 cropping season at the greenhouse of the islamic azad university, mahabad branch, under both normal and salt stress conditions. the experimental treatments included two varieties (rizofort and pars) and ten priming treatments (no priming (control), polyethylene glycol, potassium nitrate, calcium chloride, zinc sulfate, salicylic acid, hydrochloric acid, mannitol, potassium dihydrogen phosphate, and distilled water). the effect of salinity levels on all traits, except for the seedling emergence index, was significant at a 1% probability level. the seed priming factor was also significant for all the investigated traits at a 1% probability level. additionally, the interaction effect of both factors was significant for the seedling emergence index and seedling length at a 1% probability level, and for hypocotyl length at a 5% probability level. the results showed that the highest seedling emergence percentage, dry weight of aerial parts and roots, root length, petiole length, hypocotyl diameter, and hypocotyl length were associated with the rizofort variety and the zinc sulfate priming treatment at a concentration of 50 mm in both normal and stress conditions. seed priming with calcium chloride at a concentration of 50 mm also improved and increased the studied traits in the rizofort variety under normal conditions. seed priming with zinc sulfate under both normal and salt stress conditions increased seedling emergence and growth traits in both sugar beet varieties by approximately 40% compared to non-primed seeds, and it was able to mitigate the negative effects of salt stress by around 30%.