تحلیل تنوع برخی از صفات زراعی و کیفی مرتبط با قند در برخی از هیبریدهای چغندرقند

این مطالعه با هدف بررسی20 هیبریدچغندرقند در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با شش تکرار تحت شرایط سرد نیمه‌خشک شمال غرب ایران (میاندوآب) انجام شد. صفاتی مانند عیار قند، محتوای پتاسیم، سدیم ونیتروژن آمینه، ضریب قلیایی، ضریب استحصال شکر، درصد قند خالص، اندازه ریشه، درصد قند ملاس و عملکرد ریشه اندازه‌گیری گردید. بیشترین ضریب تغییرات در صفت عملکرد ریشه مشاهده گردید. تجزیه به مولفه‌های اصلی نشان داد که چهار مولفه دارای مقادیر ویژه بالای یک بوده و استخراج شدند که حدود 88 درصد از تغییرات را توجیه نمودند. این مولفه‌ها به ترتیب‌ عوامل ناخالصی، بازدارنده ساکارز متبلور، عملکردو بازدارنده کمیت و کیفیت نام‌گذاری شدند. نمودار دو مولفه اول ارتباط مثبت بین مقدار سدیم و نیتروژن آمینه و همچنین بین عملکرد ریشه و اندازه ریشه را نشان داد. همچنین همبستگی مثبتی بین ضریب استحصال شکر، عیار قند و درصد قند خالص به‌واسطه زوایای بسته بین بردارها وجود داشت. نمودار دو مولفه اصلی اول هیبرید‌های چغندرقند، آن‌ها را به چهار گروه مختلف تفکیک نمود که گروه چهارم شامل 5 هیبرید (1، 6، 8، 12 و 13) بوده و از لحاظ ویژگی‌هایی از قبیل ضریب استحصال شکر، درصد قند خالص، عملکرد ریشه و اندازه ریشه قابل توجه بود. مقدار پتاسیم، ضریب قلیایی و قند ملاس این گروه پایین بوده، لذا این هیبرید‌ها را می‌توان جهت بررسی بیشتر به آزمایش‌های ناحیه‌ای عملکرد معرفی نمود تا از نظر عملکرد و کیفیت مورد ارزیابی قرار گیرند.

analysis of variation in some agronomic and quality traits related to sugar in some sugar beet genotypes

this study was conducted with the aim of investigating 20 sugar beet hybrids based on completely randomized bloke design with six replications, in the cold, semi-arid conditions of northwest iran (miandoab). traits such as sugar content (sc), sodium content (na), potassium amount (k), alpha-amino nitrogen (an), alkalinity coefficient (alc), white sugar content (wsc), extraction coefficient of sugar (ecs), molasses sugar (ms), root yield (ry) and tuber size (ts) were measured. the highest coefficient of variation was observed in the root yield trait. principal components analysis showed that four components had eigenvalues above unity and were extracted, which explained about 88% of the changes. these components were named impurity factors, crystallized sucrose inhibitor, yield and, quantity and quality inhibitor, respectively. the graph of the first two components showed a positive relationship between the amount of sodium and alpha-amino nitrogen, as well as between root performance and tuber size. also, there was a positive correlation between sugar extraction coefficient, sugar grade and white sugar content due to closed angles between vectors. the graph of the first two main components of sugar beet hybrids separated them into four different groups, the fourth group includes 5 hybrids (1, 6, 8, 12 and 13) and in terms of characteristics such as sugar extraction coefficient, white sugar amount, root yield and the size of the tumor was significant. the amount of potassium, alkalinity coefficient and molasses sugar of this group is low, so these hybrids can be introduced to regional performance tests for further investigation to be evaluated in terms of performance and quality. the identified superior hybrids have good production potential and can be compared with conventional cultivars in future trials.