صلاحیت‌های شوراهای محلی و اصول حاکم بر ارتقایِ کارکرد آنها در جمهوری اسلامی ایران مطالعه موردیِ شوراهای اسلامی شهر و روستا

در جمهوری اسلامی ایران به‌عنوان یک نظام مردم‌سالاری دینی توجه قابل‌ملاحظه‌ای به نهادهای محلی و نقش‌آفرینی آنها در نظام تصمیم‌گیری کشور شده است. یکی از این نهادها، شوراهای اسلامی است که در تمامی سطوح حکمرانی فروملی از روستا گرفته تا شورای عالی استانها بر مبنای انتخاب مردم تشکیل می‌شوند. در این مقاله با بهره‌گیری از روش تحلیل محتوای کیفیِ اسناد و روند اجرای آنها طی بیست سال اخیر، در پی پاسخ به این پرسش مهم هستیم که چه اصولی را می‌توان از محتوای صلاحیت‌های شوراهای اسلامی شهر و روستا به‌عنوان شوراهای محلی در جمهوری اسلامی ایران استخراج و استنباط کرد، به گونه ای که به ارتقای کارکرد آنها بیانجامد؟ در پاسخ به این پرسش، استدلال می‌شود که صلاحیت شوراهای محلی مجال شناسایی اصول راهبر برای ارتقای کارکرد این نهادها را که وجه مشترکِ آنها را می‌توان در اصل تمرکززدایی خلاصه کرد فراهم می سازد. یافته های این پژوهش نشان می‌دهد شناسایی اصول مستخرج از صلاحیتِ شوراهای محلی از حیث پژوهشی سرمنشا دستورکار جدید پژوهشی در مورد یافتن راهکارهای اجرایی برای تحقق آنهاست و از سوی دیگر، از این اصول می‌توان برای ترمیم کاستی‌ها و خلاء‌های قوانین موجود و رفع نارساییِ احتمالیِ سیاستگذاری‌های مرتبط با آنها بهره جست.

Local Council’s competencies and Principles Shaping the Enhanced Performance in I.R. Iran:Case Study on City and Village Islamic Councils

One of the bases for promoting democracy is the existence of subnational elected collective entities, with representative members which make constructive decisions on the behalf of constituencies, exemplified by local councils.  In I. R. Iran, such institutions have manifested in many forms, most importantly, in forms of City and Village Islamic Councils functioned in all levels and representatively. Drawing on a qualitative content analysis and using library and documentary data, this paper argues that local institutions competencies stipulated by the Constitution may allow for identifying the leading principles shaping the enhanced performance in I.R. Iran. The findings show that identifying such leading principles can open up new research horizons on suggesting some practical solutions and removing the legal and policy obstacles faced by decisionmakers.