بررسی اثر تفاوت در ساختار اقتصاد بر تفاوت‌ اشتغال بین استان‌ها: رهیافت تحلیل تجزیه ساختاری فضایی

هدف این مطالعه بررسی اثر تفاوت در ساختار اقتصاد بین استان‌های مختلف کشور با میانگین کشور بر تفاوت‌ اشتغال در بین آن‌ها است. برای این منظور از تکنیک تجزیه ساختاری فضایی در الگوی داده- ستانده بین دو منطقه استفاده شده است و اثر سه عامل تفاوت در ساختار تکنولوژیکی تولید (یا روابط بین بخشی)، تفاوت در ضرایب اشتغال (اشتغال به ازای هر واحد تولید) و تقاضای نهایی بر تفاوت اشتغال در مناطق مختلف مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج مطالعه نشان داده است که اثر تفاوت در تقاضای نهایی استان‌ها سهم و اثر بیشتری از نظر قدرمطلق در تفاوت اشتغال بین مناطق به جز استان‌های کرمان، آذربایجان غربی، بوشهر، هرمزگان، گیلان و البرز دارد. بر این اساس تقاضای نهایی، در 8 استان اثر مثبت و در 23 استان اثر منفی داشته است. استان «تهران» بیشترین اثر مثبت و استان چهارمحال بختیاری بیشترین اثر منفی نسبت به میانگین کشور را تجربه کرده‌اند. اثر تفاوت در ضرایب اشتغال در 22 استان مثبت و در 9 استان دیگر منفی است. اثر تغییر روابط بین بخشی در 7 استان مثبت بوده و موجب بیشتر بودن اشتغال این استان‌ها نسبت به میانگین کشور شده است. بیشترین اثر مثبت هر سه عامل بر بخش «سایر صنایع» (همه صنایع به جز غذایی و پوشاک و منسوجات) است.

investigating the effect of differences in economic structure on employment differences among provinces: spatial structural decomposition analysis approach

the purpose of this study is to investigate the effect of the difference in the economic structure among different provinces of the country with the average of the country on the difference of employment among the regions. for this purpose, the technique of spatial structural decomposition analysis has been used in the input-output model between the two regions and the effect of three factors: difference in the technological structure of production or inter-sectoral relations, the difference in employment coefficients (employment per unit of production) and final demand. the results of the study have shown that the effect of the difference in the final demand of the regions has a greater contribution (absolute value) in the employment difference except the regions of kerman, west azerbaijan, bushehr, hormozgan, gilan and alborz. the difference in the final demand has a positive effect in 8 provinces and a negative effect in 23 provinces. tehran province has experienced the most positive effect and chahar mahal bakhtiari province has experienced the most negative effect compared to the country’s average. the effect of difference in employment coefficients is positive in 22 provinces and negative in 9 other provinces. inter-sectoral relations have been positive in 7 provinces and have caused more employment in these provinces than the average of the country. the most positive effect of all three factors is in sector of other industries(all industries except food, clothing and textiles).