ارزیابی اثر حشره‌کش‌های دلتامترین، فنیتروتیون و ماترین روی کفشدوزک هفت نقطه‌ای coccinella septempunctata در شرایط آزمایشگاه

حشره کش ها می توانند اثرات ناخواسته‌ای بر حشرات غیرهدف داشته باشند. در این پژوهش، اثر چند حشره کش بر حشرات کامل و شفیره‌های کفشدوزک هفت ‌نقطه‌ای coccinella septempunctata بررسی شد. آزمایش در قالب طرح کاملاً تصادفی با یازده تیمار و سه تکرار در شرایط آزمایشگاهی با دمای 2 ± 24 درجه سلسیوس، رطوبت نسبی 60-50 درصد و دوره ی نوری 8 :16 (تاریکی: روشنایی) انجام شد. تیمارها شامل حشره کش‌های فنیتروتیون (0.5، 1 و 2 در هزار)، دلتامترین (0.15، 0.3 و 0.75 در هزار)، ماترین (0.75، 1، 1.5 و 2 در هزار) و شاهد (آب ) بودند. غلظت توصیه شده فنیتروتیون، دلتامترین و ماترین برای آفات گندم به‌ترتیب برابر 2، 0.75 و 1.5 در هزار می باشد. حشرات بالغ در هر سه غلظت دلتامترین و فنیتروتیون تلفات 100 درصدی داشتند، اما ماترین تلفاتی ایجاد نکرد. در مورد شفیره‌ها، دلتامترین 100 درصد تلفات ایجاد کرد: فنیتروتیون در غلظت‌های 2، 1 و 0.5 در هزار به‌ترتیب سبب تلفات 100، 82.2 و 50 درصدی شد و ماترین در بالاترین غلظت با ایجاد بیش از 81 درصد تلفات، در گروه نسبتاً زیان‌آور قرار گرفت. این نتایج، بر لزوم اجتناب جدی از کاربرد دلتامترین و فنیتروتیون در زمان اوج جمعیت کفشدوزک هفت نقطه‌ای و همچنین پرهیز از افزایش غلظت مصرفی فنیتروتیون و ماترین تاکید می نماید. 

evaluation of the effects of deltamethrin، fenitrothion and matrine insecticides on seven-spot ladybird coccinella septempunctata under laboratory conditions

insecticides may inadvertently impact non-target insects. the effects of some insecticides on the pupae and adults of seven-spot ladybird coccinella septempunctata was evaluated in this study. the experiment was conducted in a completely randomized design with eleven treatments and three replications، under laboratory conditions at a temperature of 24 ± 2°c، relative humidity of 50-60%، and a photoperiod of 16:8 (light: dark). the treatments included the insecticides fenitrothion (0.5، 1، and 2 ml/l)، deltamethrin (0.15، 0.3، and 0.7 ml/l)، matrine (0.7، 1، 1.5، and 2 ml/l)، and a control (water). the recommended field rate of the insecticides for fenitrothion، deltamethrin، and matrine on wheat pests are 2، 0.75، and 1.5 ml/l، respectively. the results showed that، deltamethrin and fenitrothion caused 100% mortality at all concentration، whereas matrine caused no mortality for adults. for pupae، deltamethrin induced 100% mortality; fenitrothion caused mortality rates of 100%، 82.2%، and 50% at concentrations of 2، 1، and 0.5 ml/l، respectively and matrine caused over 81% mortality at the highest concentration، placing it in the moderately harmful group. these results highlight the need to avoid using deltamethrin and fenitrothion during the population peak of c. septempunctata، also to avoid increasing the concentrations of fenitrothion and matrine.