واکاوی کنش اطلاعاتی سازمان‌های تروریستی داعش (2013-2018)

مطالعات تداوم بقاء سازمان‌های تروریستی و متغیرهای درگیر در آن، بُعد نوینی در مطالعات تروریسم به شمار می‌رود. در این میان نحوه فعالیت‌های اطلاعاتی این سازمان‌ها به عنوان نبض حیات‌شان، از اهمیت بسزایی در مطالعات مذکور برخوردار است. داعش به مثابه سازمان تروریستی، از ابتدای حیات خود واجد سازمان اطلاعاتی و ضد اطلاعاتی خبره و قدرتمندی بود که تمامی زوایای فعالیت‌های این سازمان را تحت اشراف گسترده خود داشت. لکن این اشراف در ارتباط با فشارها، تحولات و مقتضیات بیرونی قرار داشت که شکل سازمانی و نحوه کُنش آن را دستخوش دگرگونی قرار می‌داد. براین اساس پژوهش حاضر در برخورد با داعش به مثابه موجودیتی اجتماعی، درصدد پاسخ به چرایی و چگونگی کُنش‌های اطلاعاتی داعش، با اتخاذ چارچوب نهادگرایی جامعه شناختی است. براین اساس یافته‌های پژوهش حاضر نشان می‌دهد که کنش اطلاعاتی داعش در ابتدا هم‌شکلی تقلیدی بوده و از ماهیت اطلاعاتی به پوششی ایدئولوژیک سیر کرده و در گام بعدی این کنش با اتخاذ رویکرد هم‌شکلی هنجاری در قلمرو تحت سیطره و مناطق همجوار آن شبکه‌ای بوده و در مناطق دور دست و خارج از کنترل و اشراف سازمان، به صورت خوشه‌ای بود. در پژوهش حاضر ابزار گردآوری داده‌ها کتابخانه‌ای و مصاحبه با نخبگان مطلع بوده و روش تحلیل داده‌ها توصیفی– تحلیلی می‌باشد

investigating the intelligence activities of isil terrorist organizations

studies on the survival of terrorist organizations and the variables involved in it are a new dimension in terrorism studies. meanwhile, the way of information activities of these organizations as the pulse of their life is very important in the mentioned studies. isis, as a terrorist organization, had an expert and powerful intelligence and counter-intelligence organization from the beginning of its existence, which had all aspects of this organization's activities under its extensive leadership. however, these nobles were in contact with pressures, changes and external requirements that changed the organizational form and its way of acting. therefore, in dealing with daesh as a social entity, the present research tries to answer why and how the intelligence actions of daesh, by adopting the framework of sociological institutionalism. therefore, the findings of the current research show that isis's information activity in the period of 2013-2018 was initially imitative and changed from informational nature to an ideological cover, and in the next step of this action, it adopted a normative isomorphism approach in the territory under its control and its neighboring areas. it was a network and it was clustered in remote areas and outside the control and elites of the organization. in this research, the method of collecting library data and the method of data analysis is descriptive-analytical.